<?xml version="1.0" encoding="ISO-8859-1"?>
<!DOCTYPE Trans SYSTEM "trans-14.dtd">
<Trans scribe="REY" audio_filename="Yoloxochitl_Narration_Victorino-Ramos-Romulo_Peticion-de-lluvia-dia-S-Marcos_2008-10-28-r" version="4" version_date="111027">
<Speakers>
<Speaker id="spk1" name="Victorino Ramos Rómulo" check="no" dialect="native" accent="" scope="local"/>
</Speakers>
<Episode>
<Section type="report" startTime="0" endTime="413.507">
<Turn startTime="0" endTime="413.507" speaker="spk1">
<Sync time="0"/>

<Sync time="4.032"/>
ki1bi4 ku'1un1=na1 nu14u3 sa1bi4 ndi4 ta1 chi4ñu3 ku4u4 ta1 ndi4ni2=ra1 sa1a3 ko3o3 tan3 nda3a3=na2 nu14u3 sa1bi4
<Sync time="14.286"/>
kwa'1an1=na1 nu14u3 ta1 ji4ni2 nda3kwa3tu3 nu14u3 sa1bi4 i3kan4 ka'4an2=na1 ji'4in4=ra2,
<Sync time="21.262"/>
xi4kan1=na(1)=e1 ma1ni4 nu14u3=ra2 ku'1un1=ra1 nda3kwa3tu3=ra2 nu14u3 sa1bi4, ta1nda32 ki1bi4, ki1bi4 o1ko1
<Sync time="29.255"/>
tan3 ndi4 i3in3 ki1bi4 a1chi1 ka1 ki1bi4 xa'1un1 *a3bri42**
<Sync time="35.686"/>
sa3kan4, sa3kan4 ba42 ndi4 kwa'1an1=ra1 chi4ka2=ra1 *kwen4ta2**
<Sync time="43.481"/>
chi4ka2=ra1 *kwen4ta2** nu14u(3)=a2 tan3 ka'4an2=ra1 ji'4in(4)=a2 su4-ku3ni3 tu'1un3=ra(3)=e3
<Sync time="50.004"/>
ndi4 ya1 ndo3ko1o3 ya'1bi3 ba42 ki1bi4 yo'4o4, xa'1un1 ku1mi4 ki14tu3 o1ko1
<Sync time="56.411"/>
kwa'1an1 ta1 chi4ñu3 ku4nu24 ki1bi4 nu14u3, kwan1..., kwa'1an1 ti1xu'4u4 ya1 ko3ndo3 ni1i4
<Sync time="63.409"/>
kwa'1an1 ti1xu'4u4 kwa'1an1 ki3ni2 ji'4in4 ta1 ko4ndo3 *ma3to4mu2**
<Sync time="68.277"/>
ka4ni'1i3 na1 kwa'1an1 ndu3xi4 ji'4in4 ba3, na1 kwa'1an1 *ka3nde4la2** ji'4in4
<Sync time="72.375"/>
xa143 ka'4an2=na1 xi4kan1=na1 ña'1a3=na2 xi4kan1=na1 i3tu2=na1 nu1ni4=na2 ndu3chi4=na2 ka'4an2=na1 xa'1a4 ki3ti4 ja1na1=na1
<Sync time="79.894"/>
ka'4an2=na1 xa'1a4 ji1ndi1ki4 ja1na1=na1 ka'4an2=na1 xa'1a4 ki3ni2 ja1na1=na1 ka'4an2=na1 xa'1a4 ti1xu'4u4 ja1na1=na1 ndi3ka3chi3 ja1na1=na1
<Sync time="87.048"/>
ndu3xi4 ja1na1=na1 tiu1un4 ja1na1=na1 *pa4tu2** ja1na1=na1 ka'4an2=na1 xa'1a4
<Sync time="92.719"/>
ka'4an2 nda'4bi2 ta1, ta1 nda4kwa3tu3 nu14u3 sa1bi4 xa'1a4=na3, na1 ñu3u2
<Sync time="99.798"/>
ndi'3i3 ki14tu3 ki1bi4 o1ko1 ja143 kwa'1an1 ..., ba1xi3 ndi3xi3 tu3ku3=na2 ñu3u2 sa3kan4
<Sync time="107.714"/>
ki3xa3a4 ta1 nda4kwa3tu3 nu14u3 sa1bi4 ndi3sa3a4 ki1bi4 kwa'1an1=ra1 chi4ka2=ra1 *kwen4ta2** nu14u(3)=a2,
<Sync time="113.83"/>
sa4-ndu3-ku3ni3 tu'1un3 tu3ku3=ra(2)=e2 ndi4 nda3-xi1nu3 ki1bi4=a3
<Sync time="118.846"/>
sa3kan4 ndi4, ya1kan3, xi4kan1=ra1 ya1 ko4ndo3 sa1bi4 xi4kan1=ra1
<Sync time="123.473"/>
yu1ku1 i3ta2 ka3xi4 ki3ti4 ba3 yu1ku1, ña'1a3 na1 yu4bi24 ba3 xi4kan1=ra1 nu1ni4=na2 ndu3chi4=na2 i3tu2=na1 ba42,
<Sync time="132.244"/>
ya1kan3, nda1 ndi'4i(4)=a2 ka'4an2=ra1 xa'1a4 kwe4nda2 na1 ñu3u2
<Sync time="137.594"/>
ta1nda32 ki1bi4 o1ko1 ku1mi4 ki14tu3 o1ko1 u'1un1 sa3kan4 ndo4ko1o3 ya'1bi3 tu3ku(3)=a3, xi4xi(3)=a3
<Sync time="144.983"/>
xi4xi3 be'3e3 yu3ku4 kan4 i4xa3=ra3, ji'4in4 ni1i4 ti1xu'4u4 ni1i4 ki3ni2 nda3yu4 ti1xu'4u4
<Sync time="153.139"/>
jin4..., ji'4in4 nda3yu4 ki3ni2
<Sync time="157.126"/>
i3kan4 tin3 ndi'13i3, ndi'13i3 sa3kan4 ke13ta3=ra2 ju13ndu'4u4=ra2 ni3u3ñu3u42 ni1-ka'1an1=ra1 xa'1a4 na1 ñu3u2
<Sync time="165.404"/>
ndi'3i3 sa3kan4 ki3ta3=ra2 ko3o3 ya'1bi3=a2 kan4 mi3i4 be'3e3 sa1bi4
<Sync time="172.847"/>
i3kan4 sa14-ndi'3i3=ra2 ji'4in4 be'3e3 sa1bi4 sa3kan4 nda3nde1ta3=ra2 be'3e3 xi1i4
<Sync time="179.618"/>
tan42 sa3ba3 ni1-ka'1an1=ra1 ji'4in4, ji'4in4 ta1 ko4ndo3 sa1bi4
<Sync time="185.363"/>
ta4ta2 *san3 mar4ku2** sa3kan4 sa3ba3 ka'4an2=ra1 ji'4in4 ta1 ko4ndo3 xi1i4, ji'4in4 ña4 xi1i4
<Comment desc="Es rara la expresión ña4 xi1i4 'mujer abuelo' pues se considera que el abuelo es masculino."/>

<Sync time="191.763"/>
na4 in3ka4chi1 ko3o3 ta'1bi4=na2 na1 kan4 ku4u4 na1 sa14-chi'1yo4=a3, na1 kan4 ku4u4 na1 ta13xi3 na3ni(2)=a2,
<Sync time="200.361"/>
ku3xi3 kwa4chi3 na'4nu3 ka'4an2=ra1 so'3o3 ji'4in4
<Sync time="205.492"/>
i3kan4 ndi'3i3 xi4kwa'4a4=na2 nu14u(3)=a2 tan3 xi4..., xi4yo13 ya'1bi3=a2,
<Sync time="213.898"/>
sa3kan4 ndi4 ndi'4i4 nu14u(3)=a3, ki4xa2a2=na1
<Sync time="221.274"/>
kwa1nda3a3=na2 ndi4 kwa'1an1 ki4xa2a2=na1 xi4yo13 bi3ko4 nda4-na1ma3 *ma3to4mu2**
<Sync time="227.488"/>
i4yo2 na1 ya3a2 *to4ro2** i4yo2 na1 ..., i4yo2 na1 ti4bi2 i4yo2
<Sync time="233.132"/>
tan3 sa3kan4 ndi4 kwa1nu'1u4 *lis4ta2** be'3e3 *ma3to4mu2**
<Sync time="238.365"/>
sa3kan4 tu1u3 ..., ndi4-ki'3in3 ta1, ta1 xa14a3 ta1 ka3sa3 ka'4nu3 i3nga2 kwi1ya1 ndi3-ki'3in(3)=a2 ku'1un1
<Sync time="245.962"/>
i3kan4, ndo4o13=na2 xi'4i4=na3, ka4na3 bi3ko4 i4xa3 ka'4nu3=na2 bi3ko4
<Sync time="252.899"/>
ndi4 ji'3na3 *mi4sa2** *san3 mar4ku2** xi4yo13 i4xa3 ta1 ko4ndo3 su1tu1
<Sync time="258.555"/>
sa3kan4 ndi4, ya1kan3, ndi'4i4 sa3kan4 ndi4 kwa'1an1=na1 ko3o3=na(2)=e2 si1i4
<Sync time="264.47"/>
i3kan4 mi4i4 kwa'1an1=na1 ko3o3=na(2)=e2 si1i4 kan4 be'3e3 *ma3to4mu2** kan4 xi4yo13 ndi3xi2 xi'4i4=na3
<Sync time="271.451"/>
xi4yo13 na1 ya3a2 *to4ro2** xa'4ni24=na2 *to4ro2** i4xa3=na2 nda4-ta3ba4=na2,
<Sync time="278.161"/>
ndi'3i3 sa3kan4 ndi4 ta4ni1=na1 nda1 tu3ku3 kwi1ya1 sa3kan4 ba1xi3 tu3ku3 ta1 a3sa3 ka'4nu3 tu3ku3
<Sync time="285.15"/>
i3kan4 i4yo2 i3nga2 yo4so24 tu3ku3 kwa'1an1 nu14u3 sa1bi4 ta1chi4 ka4chi2 na1 kan4, yu3ku4 ta1chi4
<Sync time="293.087"/>
tu3ku3 sa3kan4 ni3 ndu4ku4=na2 ta1 kwa'1an1 ka'4an2 xa'4bi13, ka'4an2 ndo3so4 ja'1a4 ..., nda4kwa3tu3 xa'1a4 ñu3u2 nu14u3 sa1bi4
<Sync time="299.529"/>
nu14u3 yu3ku4 ta1chi4, ta4nda32 xa'1un1 kwa'1an1 *ma4yu2** tan3 kwa'1an1=na1 nu14u3 yu3ku4 ta1chi4 tu3ku3
<Sync time="307.792"/>
i3kan4, i3kan4 xi4yo13 ya'1bi3 tu3ku(3)=a2 kan4 tan42 sa3ba3 i13xa3=na2 sa3kan4 ya1 nu14u3 be'3e3 sa1bi4 ka'4nu3 sa3kan4, i3in3 sa3kan4 i4xa3 tu3=na2 ji'4in(4)=a2 kan4
<Sync time="317.97"/>
o4ra2 ko14o3 sa1bi4 tu3ku3 tin3 nda'4bi2 ku4u4 tu3ku3=na2 xi4kan1=na1 sa1bi4 kwa'1an1=na1 be'3e3 yu3ku4 ndio'3o3
<Sync time="325.612"/>
ji1ni4 yu3ku4 ndio'3o3 i3kan4 i4yo2 sa1bi4 ka4chi2=na1, i3kan4 kwa'1an1 tu3ku3=na2 ji'4in4 ta1 nda4kwa3tu3 tu3ku3, nda4kwa3tu3=ra2 nu14u3 sa1bi4
<Sync time="333.0"/>
xi4yo13 tu3ku3 ña1, ya1 ko4ndo3 ya1 xi4xi3 sa1bi4
<Sync time="337.982"/>
xi'4i1 ti1xu'4u4 xi'4i1 ki3ni2, xi'4i1 ndu3xi4 i4xa3=na3
<Sync time="343.548"/>
i3kan4 ndi4 ko14o3, ko14o3 ka1 na1 *ma3to4mu2** ko14o3 ni'4i4 *kwen4ta2** ji'4in(4)=a2 nda143 na1 ku4mi3i4 ku4u4 na1 ni'4i4 *kwen4ta2** ji'4in(4)=a2 kan4
<Sync time="351.627"/>
ndi'3i3 sa3kan4 bi4 nda'4bi2 ku4u4=na2 sa3kan4 xi4kan1=na1 sa1bi4, an4 ko14o3, ko14o3 sa1bi4 xi4in4 ku3un3 ja143
<Sync time="359.513"/>
ki'4in4=na2 ki1bi4 nda4kwa3tu3=na2 yu14kun3
<Sync time="363.628"/>
yu14kun3 kan4 nda4kwa3tu3=na2 sa4-ke1ndu32=na2 *san4tu2** ba3 kwa'1an1=na1 ji'4in4 ke4ndu32 ba3 ñu3u2 ba3
<Sync time="369.670"/>
ndi'3i3 bi4 sa3kan4, sa3kan4 nda'4bi2 ku4u4 sa3kan4 ki4xa2a2 sa1bi4, [...] ka'4an2=na1 ji'4in4 *san3 mar4ku2** xi4kan1=na1 sa1bi4
<Sync time="378.487"/>
ya1 kan4 ku4u4 ya1 ko4ndo3 *kos3tum4bre2** kwe4nda2 na1 sa1bi4
<Sync time="386.152"/>

</Turn>
</Section>
</Episode>
</Trans>
