<?xml version="1.0" encoding="ISO-8859-1"?>
<!DOCTYPE Trans SYSTEM "trans-14.dtd">
<Trans scribe="Eleuterio" audio_filename="Tzina_Botan_CGN309-MSO325_raabiahxiwit-Lamiaceae_2012-07-26-w" version="2" version_date="131023">
<Speakers>
<Speaker id="spk1" name="Celina González Nazario" check="no" dialect="native" accent="" scope="local"/>
<Speaker id="spk2" name="María Salazar Osollo" check="no" dialect="native" accent="" scope="local"/>
</Speakers>
<Episode>
<Section type="report" startTime="0" endTime="624.989">
<Turn startTime="0" endTime="5.625" speaker="spk1">
<Sync time="0"/>
Yekintsi:n titahto:tih de yo:n *rabiaxiwit** ox no: tiki:xmati.
</Turn>
<Turn speaker="spk2 spk1" startTime="5.625" endTime="8.415">
<Sync time="5.625"/>
<Who nb="1"/>
Ke:mah, no: niki:xmattok, no: niki:xmattok.
<Who nb="2"/>
No: tiki:xmattok.
</Turn>
<Turn speaker="spk1" startTime="8.415" endTime="11.228">
<Sync time="8.415"/>
Mochi:wa ata nejo:n, ye:k wehwei no: n' ikowyo.
</Turn>
<Turn speaker="spk2 spk1" startTime="11.228" endTime="61.5">
<Sync time="11.228"/>
<Who nb="1"/>
Ke:mah, wehwei mochi:wa. 
<Who nb="2"/>
E:mah, nejo:n, ye:kchichi:k, no: kualtia para kokot.
<Sync time="15.75"/>
<Who nb="1"/>
Ke:mah, yo:n no: kualtia neli kihtowah, mah se: kimana yo:n ixiwyo.
<Who nb="2"/>
E:mah, no: se:, se: kimana.
<Sync time="19.121"/>
<Who nb="1"/>
E:mah wa:n mah ika se: kipa:ka n' kokot. Wa:n komo a:mo yehwa n' ke:meh yo:n pilimeh, pos tein yo:n kinisenke:mia teihsá: yo:n kokomeh, kihtowah mah ika se: kina:lti. 
 

<Who nb="2"/>
Wa:n ika se: kipa:paka yo:n kokot. No: kualtia yehwa ika kina:ltiah. 
<Sync time="27.304"/>
<Who nb="1"/>
Ke:mah *porque** chichi:k. Wa:n ata yo:n ox no: tiki:xmati, ata n' ka:mpa yo:n nikilia neh nejo:n e:wa tel miak mochi:wa. Wa:n ka:mpa yo:n nochi, ka:mpa yo:n nikilia neh tak no: nejo:n *abonado** n' taltsí:n motelchi:wa, tel..., telwehwei ne:n i..., e:mah, n' ixiwyo ata *hasta** ixiwyo nikilia neh ye:k..., ye:kpa:patakatik. Ke:mah, pero yo:n se: kiteki ata nikilia neh komo yo:n ihkó:n tiko:ntek wa:n ihkó:n xkihnekui mahyá: ye:k se: ma:tsohya:ya. E:mah. Yeh ka yo:n tak kiliah nikilia neh *rabiaxiwit que** ye:ktsohya:k, ye:ktsohya:k. Ke:mah wa:n de yo:n i..., yo:n ixo:chio no:, no: itech *tiempo** sah ata xo:chiowa, ¿oso nochipa xo:chiohtok? 
<Who nb="2"/>
Ke:mah. Ye:k... Motelchi:wa, telkowyohtohtoma:wak. E:mah, ye:kpa:patakaxtik wa:n ye:kmohmoloxtik kualtsi:n no:, sayoh *que** tel... Tel, tel se: ma:tsohya:ya, de chichi:k. Tel, tel tsohya:k wa:n... Yehwa yo:n.
</Turn>
<Turn speaker="spk1 spk2" startTime="61.5" endTime="65.642">
<Sync time="61.5"/>
<Who nb="1"/>
A:mo, ta: no: wi:tsa *tiempo** sah. E:mah, ke:meh i:n *tiempo** mayo.
<Who nb="2"/>
Ata neli.
</Turn>
<Turn speaker="spk2 spk1" startTime="65.642" endTime="69.192">
<Sync time="65.642"/>
<Who nb="1"/>
Mayo.
<Who nb="2"/>
*Porque** tehwa:n timoskaltihkeh, ne: ke:man ata i:pa,
</Turn>
<Turn speaker="spk1" startTime="69.192" endTime="78.518">
<Sync time="69.192"/>
tikitstiwi:tseh *que** mochi:wa *rosario, de** pe:wa *mes**,
<Sync time="72.353"/>
*primero de mayo, hasta** tamiti *treinta**
<Sync time="75.058"/>
wa:n junio no: mochi:wa ok de n' *corazón de María** pané:.
</Turn>
<Turn speaker="spk2 spk1" startTime="78.518" endTime="82.737">
<Sync time="78.518"/>
<Who nb="1"/>
Ke:mah.
<Who nb="2"/>
Yo:n xo:tsitsí:n pos se:..., ay se: kitektinemi wa:n se: kwi:ka ya tio:pan,
</Turn>
<Turn speaker="spk1" startTime="82.737" endTime="84.96">
<Sync time="82.737"/>
yehwa yo:n *rabiaxiwit**.
</Turn>
<Turn speaker="spk2 spk1" startTime="84.96" endTime="114.259">
<Sync time="84.96"/>
<Who nb="1"/>
A:, yehwa. No: tikwi:kaya n' teh tio:pan. A:, pos neli kualtia no:. Pero n'mattok tel a:skayoh, ¿ke:ní:w nankitekiah, ta: ata kitelkuih a:skameh.
<Who nb="2"/>
ixo:chio. E:mah, no: nikwi:kaya. Kualtia, ye:k... Pos tikmohka:tekiah.
<Sync time="92.884"/>
<Who nb="1"/>
A:, nankimohka:...
<Who nb="2"/>
E:mah, wa:n t'pankalakia:yah itech *bolsa**.
<Sync time="95.429"/>
<Who nb="1"/>
Ke:mah, *porque** n'mattok *que** yo:n kitelkuih a:skameh *porque** komo tiko:ntek ihkó:n ye:k..., ye:k nejo:n..., ke:mah, ye:kte:tihtipi:niah nikilia neh n' a:skameh. Ke:m...
<Who nb="2"/>
Kitelkuih n' a:skameh, ta: porin tsope:k ne:n ixo:chiotsi:n. Pos a:t ke:yeh n' a:skayowa ta: ye:kchichi:k.
<Sync time="104.951"/>
<Who nb="1"/>
Pero tak ixo:chiotsi:n ya tak xa:, xa: nejo:n, xa: tsope:k oso ke:yeh yo:ni *porque... Ajá**.
<Who nb="2"/>
Ixo:chio tak n' tel tsope:k. Tsope:k, *porque** se: *viaje** neli nimote:nakih ne:n itsi:ntayotsi:n *porque** kualtsi:n ihtikohkoyoktik,
</Turn>
<Turn speaker="spk1" startTime="114.259" endTime="116.581">
<Sync time="114.259"/>
nimote:nakih ne:n xo:tsitsí:n, neli ye:ktsope:k.
</Turn>
<Turn speaker="spk2 spk1" startTime="116.581" endTime="134.853">
<Sync time="116.581"/>
<Who nb="1"/>
A:, n' tsope:k, pos yehwa ika yo:n no: kikuih yo:n xi:kohmeh.
<Who nb="2"/>
Tsope:k *por eso** ye:k a:skayowa. E:mah.
<Sync time="119.764"/>
<Who nb="1"/>
Wa:n xi:kohmeh ata no: achi kikuih. Ke:mah, kipipi:nah, ta: pos tak porin tsope:k ne:n i...,
<Who nb="2"/>
Yehwa:n ki..., kipipi:nah, kipipi:natih. E:mah, wa:n...
<Sync time="125.612"/>
<Who nb="1"/>
ixo..., ixo:chiotsi:n.
<Who nb="2"/>
Ke:mah, wa:n o:..., o:me taman yo:n *rabiaxiwit**.
<Sync time="129.764"/>
<Who nb="1"/>
O:me t...
<Who nb="2"/>
Seki ata *morado**.
<Sync time="131.103"/>
<Who nb="1"/>
Ke:mah, neli no: niki:ita.
<Who nb="2"/>
*Morado** wa:n xo:tsitsí:n, yeh n' ixo:chio ye:k...
</Turn>
<Turn speaker="spk1" startTime="134.853" endTime="135.88">
<Sync time="134.853"/>
ye:kpisi:ltik.
</Turn>
<Turn speaker="spk2 spk1" startTime="135.88" endTime="148.859">
<Sync time="135.88"/>
<Who nb="1"/>
Ke:mah, pisi:ltik wa:n pané: te..., pané: teloholo:chtik n' ixo:chio. ¿Ata neli? Ke:mah, pero a:mo kachi onkak semi, yo:n nikilia neh onkak neh niki:ita ompa yo:n i:n nika:n i:n a:na:l, i:n... Ompa yo:n.
<Who nb="2"/>
E:mah, wa:n no: *morado**. E:mah, oholo:chtik wa:n i:n... De n' A:pankua:ko. A:pankua:ko yo:n ohte:noh se: kitas yehwa ya n' ihihkak.
</Turn>
<Turn speaker="spk1 spk2" startTime="148.859" endTime="163.895">
<Sync time="148.859"/>
<Who nb="1"/>
*Hasta** ni... Yehwa no:, neh niki:xmattok *que** yehwa *rabiaxiwit**. No: taman, no: taman, teloholo:chtik. Nih..., ihista:k wa:n...
<Who nb="2"/>
Pos yo:n neh i:pa niki:ita, pero neli a:mo n'matia komohkó:n no: yehwa *rabiaxiwit**, pero neli n..., pero neli neh nikita *que** ne:n ixo:chio no: taman, mahyá: teloholo:chtik wa:n i:n seki n' ixo:chiotsi:n nikilia neh ihista:k wa:n no: mahyá:, mahyá: *mohmoraditos** ata n' ixo:chiotsitsi:n.
</Turn>
<Turn speaker="spk1" startTime="163.895" endTime="168.127">
<Sync time="163.895"/>
*Bueno, morado** de panki:stiw tak, *pero ya de** chika:waya ya ihista:k.
</Turn>
<Turn speaker="spk2 spk1" startTime="168.127" endTime="178.908">
<Sync time="168.127"/>
<Who nb="1"/>
Ista:k a, is...
<Who nb="2"/>
Ista:k wa:n wehwei, kua:oholo:chtik yeh no:.
<Sync time="170.873"/>
<Who nb="1"/>
Ke:mah w...
<Who nb="2"/>
Mahyá: yo:n *rosa de Castilla**.
<Sync time="172.725"/>
<Who nb="1"/>
Ata neli wa:n yo:n okseki pos yeh teloholochtik n' xochitsí:n. Wa:n yeh pané: senki:s, pané: senki:s nejo:n
<Who nb="2"/>
Sayoh *que** pos achi tsikitsitsi:n. Yeh, yeh no:, yeh pisi:ltik.
</Turn>
<Turn speaker="spk2" startTime="178.908" endTime="182.748">
<Sync time="178.908"/>
chi:chi:ltik neh niki:ita, oso ke:niwki, mahyá: yo:n,
</Turn>
<Turn speaker="spk1 spk2" startTime="182.748" endTime="192.396">
<Sync time="182.748"/>
<Who nb="1"/>
*Morado** neh nikilwia, *morado** n' ixo:chiotsi:n. E:mah, ye:k *moradito**.
<Who nb="2"/>
Towa... *Morado** neli, *morado** n' ixo:chiotsi:n.
<Sync time="187.025"/>
<Who nb="1"/>
Pero neli nejo:n yeh pané: a:mo, a:mo *más** moskaltia. Wa:n
<Who nb="2"/>
A:mo, ta: iwki sah yo:n wa:n ne: *rabia**,
</Turn>
<Turn speaker="spk1" startTime="192.396" endTime="196.339">
<Sync time="192.396"/>
tein chichi:k, neli *rabiaxiwit** tein pahti n' ixiwyo,
</Turn>
<Turn speaker="spk1 spk2" startTime="196.339" endTime="221.965">
<Sync time="196.339"/>
<Who nb="1"/>
ye:kwe:wehkapan mochi:wa, komo a:mo akah kite:xi:n yowi ahko, yowi wa:n no: kualtia para kowtati:l, no: kualtia, no: se: kitatia nikilia neh. Mochi:wa sah, mochi:wa sah yo:n xiwtsí:n. Pos x'mati yo:n ke:ní:w. E:mah. Ke:mah, *pero después** neli nejo:n... Ka:n weli ok, kipia de kite:xi:mah ya.
<Who nb="2"/>
Ata nel... Ke:mah. Ke:mah, ta: no: moskaltia neli we:i, ke:mah, ta: neli niki:ita wa:n neli pos yo:n i:pa, yo:n tak a:mo no: se: kito:ka, i:pa mochi:wa sah. Mochi:wa sah, mahyá: nikilia neh tak no: ompa moitsmolo:tihtiw a oso ke:ní:w yo:ni tak..., tak teyowa no: wa:n ixwa, ta: se: kita ihkui:ntsitsi:n ata n' ixwatok wa:n se: kwiwita nikilia neh yo:n kuali se: kwiwita ok de yo:n. *De que** wehweia ya nikilia neh ka:n no: wel se: kwiwita ok. Ke:mah.
</Turn>
<Turn speaker="spk2 spk1" startTime="221.965" endTime="225.671">
<Sync time="221.965"/>
<Who nb="1"/>
Ke:mah, motihtili:ntia nokta itech n' ta:ltsi:ni.
<Who nb="2"/>
E:mah. Niman ne:...
</Turn>
<Turn speaker="spk1" startTime="225.671" endTime="234.671">
<Sync time="225.671"/>
nejo:n neli niktekia wa:n pos ke:meh i:n timosenkuiah tipi:pilmeh iwa:n ya ne:n,
<Sync time="231.265"/>
Virginia iwa:n no: nimoskaltih, semi yehwa n' iwa:n nimoskaltih,
</Turn>
<Turn speaker="spk1 spk2" startTime="234.671" endTime="241.613">
<Sync time="234.671"/>
<Who nb="1"/>
iwa:n nimowi:katinemia, tikuitih xo:chit. E:mah, tiko:nkuiah, tikohkopi:natih, tikmohka:kopi:nayah, *porque** pos ye:ka:skayoh.
<Who nb="2"/>
A:, yehwa n' iwa:n. A:, nanko:nkuiah xo:chitsí:n.
</Turn>
<Turn speaker="spk2 spk1" startTime="241.613" endTime="276.967">
<Sync time="241.613"/>
<Who nb="1"/>
Ke:mah, ta: neli a:skayoh.
<Who nb="2"/>
Ye:k a:skayoh. Wa:n yehwa yo:n tiko:nkuiah wa:n tiowih ya n' tio:pan.
<Sync time="245.162"/>
<Who nb="1"/>
A:, nay... Nanki:sah.
<Who nb="2"/>
Tio:taki tiki:sah ya. Mo:stika sepa tikte:mo:tih.
<Sync time="248.555"/>
<Who nb="1"/>
Sepa nankite:motih. Ke:mah, pos ta:... A:, ihwa:k a namoka:wkeh. Kanah, pero pos nikilia neh
<Who nb="2"/>
E:mah, sepa t'te:mo:tih, *hasta**... Timoka:wkeh i:n de te:wa:n timota:lihkeh ya, pos yeh a:mo, a:mo te:wa:n mota:lih, pero pos nejo:n no: na:nahtiak a.
<Sync time="257.484"/>
<Who nb="1"/>
Ke:mah, pos nikilia neh *de que** tak s..., i:pa se: moseniskaltia se: mosewi:katinemi,
<Who nb="2"/>
Pero nochipa ya, *hasta** a:man, ka:sá: i:ksá: ihkó:n ne:chno:tstiki:sas, tiowih ne:pa,
<Sync time="265.31"/>
<Who nb="1"/>
*Ajá** wa:n tikwi:ka. Ke:mah, yehwa ika yo:ni. E:mah, pos nej... Mitsnes..., no:tstiki:saya.

<Who nb="2"/>
ne:chwi:ka, ni... I:ksá: niow wa:n i:ksá: nikyo:lohpacho:s, a:mo nia:s *porque** neh nitahkititok wa:n... E:mah, *pero demás** ne:chno:tstiki:sas mah tia:ka:n. E:mah, nikilia neh tak komo sepa tise:meh ti:xpoliwkeh nikilia,
</Turn>
<Turn speaker="spk1 spk2" startTime="276.967" endTime="281.043">
<Sync time="276.967"/>
<Who nb="1"/>
timote:moskeh *porque** neli nochipa ya ne:n timowi:katinemiah *desde** tipilimeh.
<Who nb="2"/>
Ke:mah, se: mote:mo:s neli pos nikilia,
</Turn>
<Turn speaker="spk2 spk1" startTime="281.043" endTime="283.333">
<Sync time="281.043"/>
<Who nb="1"/>
Ke:mah pos nikilia neh se: mosemati no:
<Who nb="2"/>
E:mah.
</Turn>
<Turn speaker="spk1 spk2" startTime="283.333" endTime="289.271">
<Sync time="283.333"/>
<Who nb="1"/>
Se: mosemati, se: mosemati se: moseniskaltia.
<Who nb="2"/>
Se: mosemati neli. Ke:mah. Pos neli, neh neli i:pa iwki yo:n neli niki:xmati neli wa:n neli yo:n ixiwyo no:.
</Turn>
<Turn speaker="spk2 spk1" startTime="289.271" endTime="308.95">
<Sync time="289.271"/>
<Who nb="1"/>
no: mohmoloxtik ata. E:mah. Wa:n ima:i:ka:n ata nikilia neh nokta kipia yo:n mahyá: nejo:n ihkó:n no: kipia nokta *rayitas** ata. Wa:n neli nejo:n,
<Who nb="2"/>
Mohmoloxtik kualtsi:n. Ke:mah, i..., ikowyotsi:n ya tak no:.
<Sync time="298.436"/>
<Who nb="1"/>
wa:n neli tak ka:mpa yo:n nikilia neh ka:mpa tawelita neli telwehwei mochi:wa wa:n ka:mpa a:mo no: pisi:ltik. No: pisi:ltik wa:n tak no: kichi:wilia *mal** nikilia neh n' toto:nik, *porque** i:n tiwa:lpano:keh, i:n teltakawa:n, i:n,
<Who nb="2"/>
Tel wehwei. No: pisi:ltik, no: pisi:ltik mochi:wa.
</Turn>
<Turn speaker="spk2" startTime="308.95" endTime="317.289">
<Sync time="308.95"/>
i:n mayo, yo:n tokalte:noh no: tel onkaya ka:mpa yo:n nemiah ne: nejo:n Sidro katka, moye:kchi:waya wa:n i:n pe:wak tel to:na no: ye:k kohkostiak.
</Turn>
<Turn speaker="spk1" startTime="317.289" endTime="319.879">
<Sync time="317.289"/>
Ta: tak pori nejo:n tekua:ko eski.
</Turn>
<Turn speaker="spk2 spk1" startTime="319.879" endTime="340.026">
<Sync time="319.879"/>
<Who nb="1"/>
Tak yehwa ika nikilia neh pero ekintsi:n nikilia neh ye:k kuahkuali mochi:wtok n' ekintsi:n, sepa nejo:n, sepa nejo:n moye:ktalih ya de i:n pe:wak kiowi a. Ta: tak yo:n nikilia neh no: kichi:wilia *de que** to:na, *pero de que** kiowi a nikilia neh pos no:,
<Who nb="2"/>
Tekua:ko ne: yetoya. De kiowi a, e:mah, ta: tak... De toto:nik, toto:nik, nochi n' teihsá: *plantita** nochi wa:ki.
<Sync time="332.37"/>
<Who nb="1"/>
Nochi wa:ki wa:n *de que** kiowi a nikilia neh nochi, nochi mochi:wa ya nikilia neh, sehselia ya, sehselia ya nochi nikilia neh ta: neli kichi:wilia no: n..., yehwa n' toto:nik.
<Who nb="2"/>
Nochi wa:ki. Sehselia no: n' xiwtsí:n, ta:...
</Turn>
<Turn speaker="spk1 spk2" startTime="340.026" endTime="344.714">
<Sync time="340.026"/>
<Who nb="1"/>
Ke:mah, yehwa yo:n. Pos ta:...
<Who nb="2"/>
toto:nik, ta: semi ki..., kichi:wa nikilia neh *más** kualtsi:n a:tsi:ni pos komo sepa,
</Turn>
<Turn speaker="spk2 spk1" startTime="344.714" endTime="386.15">
<Sync time="344.714"/>
<Who nb="1"/>
nejo:n kiowiko nikilia neh pos selia ya n' teihsá:. Ke:mah, tein eski nikilia neh xiwtsitsi:ni nochi nejo:n moye:kta:lia ya de kiowi a, pero de a:mo nikilia neh a:mo kiowi pos no:, no: tayo:koya. Ke:mah, *porque** pos nejo:n toto:nik nikilia neh no: kkokowa, n' ta: *hasta** i:n tehwa:n nikilia neh komo yo:n tel to:na no: fie:roh tikmatih. E:mah.
<Who nb="2"/>
Selia n' teihsá: tato:ktsí:n, nochi selia. Iwki no: tso:..., tso:yo:miki sah ompa, e:mah, tsoyo:miki sah. Se: kimati fie:roh komo a:mo se: tai:k a:tsí:n, tak no: se:...,
<Sync time="364.303"/>
<Who nb="1"/>
No:, pos tak se: mikis nikilia neh komo a:mo ttai:k a:t, ta: komo a:mo nikilia neh pos nejo:n i:n a:tsí:n yehwa nikilia neh ika tiyo:ltokeh, yehwa wa:n neli pos yehwa ya nikilia neh,
<Who nb="2"/>
Se: mikis de a:mik, e:mah, ta:... Yehwa weh, yehwa n' ika ti...
<Sync time="372.793"/>
<Who nb="1"/>
I:n xiwtsí:n neli nikilia neh pos no: kuali para pahti nikilia neh, ma:ski onkas a xiwtsi:ni pero komo a:mo teh a:tsi:ni toné: n' ika t'manaskeh oso mah a:mo teh kowit nikilia neh, ke:ní:w. Ke:mah, toni ka nikilia neh tikmolo:nti:tih.
<Who nb="2"/>
Ka:n weli, ka:n weli n' ta: mah a:mo teh kowit, toni ka molo:nis. Pos i..., nejo:n i:ksá: no: ki...,
</Turn>
<Turn speaker="spk1" startTime="386.15" endTime="390.391">
<Sync time="386.15"/>
kima:xakualowah ne:n iselotsi:n wa:n kichachalachilia n' ka:mpa teihsá: kokotsí:n.
</Turn>
<Turn speaker="spk2 spk1" startTime="390.391" endTime="397.27">
<Sync time="390.391"/>
<Who nb="1"/>
A:, wa:n no:, no: kualtia n' iwki. Pero tak ye:k se: ma:chichi:ya, n' ta: ye:k chichi:k. Ata neli, ke:mah, se: ma:chichi:ya.
<Who nb="2"/>
E:mah, no: kualtia, no: kina:miki. Ye:k chichi:k, e:mah, ye:k chichi:k wa:n no: te:ma:pa.
</Turn>
<Turn speaker="spk1 spk2" startTime="397.27" endTime="408.016">
<Sync time="397.27"/>
<Who nb="1"/>
No: mahyá: se: ma:chi:chi:le:wi. Ke:mah, yehwa yo:n te:chi:wilih.
<Who nb="2"/>
Ke:mah, no: te:ma:pa. Ke:mah, ta: pos nejo:n poro xoxowik iwki se: kima:xakualowa. Ke:mah, pero pos komo no: kuali, neh n'mattok neli i:pa ika, ika kina:ltiah sah pilimeh, pero komo no: kuali pos yo:n tein iselotsi:n pos,
</Turn>
<Turn speaker="spk2 spk1" startTime="408.016" endTime="419.503">
<Sync time="408.016"/>
<Who nb="1"/>
kuali mah se: mota:lili ke:meh i:n nikilia neh *cuando** kanah ika te:kokoh. Ke:mah, pos ta:... Ke:mah, ta: neli pos ohohkak neli m' pahti nikilia neh pos ne: tikitah neli onkak pero neli a:mo tikmatih komo nochi pahti seki.
<Who nb="2"/>
Ke:mah. Yehwa yo:n no: semi pahti xiwtsí:n, pos nejo:n... Pos...
</Turn>
<Turn speaker="spk1" startTime="419.503" endTime="423.132">
<Sync time="419.503"/>
seki a..., ke:meh a:man neli ekintsi:n topi:pilwa:n a:mo kimatih ok ox pahti.
</Turn>
<Turn speaker="spk2 spk1" startTime="423.132" endTime="427.217">
<Sync time="423.132"/>
<Who nb="1"/>
Kanah, ka:n kimatih. E:mah, a:mo ta:...
<Who nb="2"/>
A:mo kimatih pero ne: tehwa:n neli ne: totaktsoyowa:n neli,
</Turn>
<Turn speaker="spk1" startTime="427.217" endTime="431.347">
<Sync time="427.217"/>
kin..., ihkó:n ke:meh yehwa:n moskaltihkeh pos no: te:chne:xtilihkeh tohtoni m' pahti.
</Turn>
<Turn speaker="spk2 spk1" startTime="431.347" endTime="467.459">
<Sync time="431.347"/>
<Who nb="1"/>
Ke:mah, te:chne:xtilihkeh pos kuali a nikilia neh n' te:... E:mah, te:ch...
<Who nb="2"/>
Ke:mah, porin te:chne:xtilihkeh toni m' pahti ne: te:chna:mikis teihsá: kokotsí:n.
<Sync time="436.74"/>
<Who nb="1"/>
Ke:mah.
<Who nb="2"/>
Pero neli tikitstiwi:tseh n' a:man a:mo akah semi pili mah semi kokoixwa.
<Sync time="440.601"/>
<Who nb="1"/>
Kanah, a:mo, ta: a:man nikilia neh neli nejo:n nochi,
<Who nb="2"/>
Kanah ok, a:ah.
<Sync time="443.883"/>
<Who nb="1"/>
nochi nikilia neh moelka:wtiw a, *hasta** ke:meh i:n ika m' pilimeh, neli moelka:wtiw a, a:mo kinkui ok kokomeh, pos no: kuali a nikilia neh *porque** yo:n te:kuiah nikilia neh no: fie:roh se: kimatia wa:n ke:meh yo:n ka:n, ka:n kinekia pahtis ok. Ke:mah, tehte:malohtok wa:n te:kokoh nikilia neh, n' ta: i:ksá: ata nikilia neh yo:n te:kui yo:n kokot nika:n *hasta** chihchi:le:wia[chihchi:chi:le:wia] se: imetsko.
<Who nb="2"/>
Kanah ok, ta:... Pos yehwa ya n' ke:meh yo:n tehte:malohtok, tehte:malohtok n' in... Te:kokoh. Ke:mah.
<Sync time="461.687"/>
<Who nb="1"/>
Wa:n neli yehwa yo:n pos komo se: kita:lilia yo:n, neli tamati:ya ya. Ke:mah, yehwa yo:n.
<Who nb="2"/>
E:mah, wa:n... Tama:ti:ya wa:n yehwa ya yo:n xiwtsí:n, komo ika ki:xpa:kah,
</Turn>
<Turn speaker="spk1" startTime="467.459" endTime="473.933">
<Sync time="467.459"/>
kiwahwa:tsah ya sepa wa:n ke:mah ata yo:n,
<Sync time="470.45"/>
yo:n nejo:n *penicilina** ata kwa:..., wi:tsa *polvo**,
</Turn>
<Turn speaker="spk2 spk1" startTime="473.933" endTime="518.304">
<Sync time="473.933"/>
<Who nb="1"/>
No: kuali. Wa:n no: pahti a. Pero yehwa yo:n xiwtsí:n mah achto ika se: kipa:ka, yehwa i:n *rabiaxiwit**. ¿Wa:n tak ke:yeh yo:n kiliah *rabiaxiwit**, ke:yeh yo:n iwki kito:ka:ytihkeh, i:pa iwki *desde** ne: ke:m[an]?

<Who nb="2"/>
Yo:n kuali no: se: kite:ntapowa ne:n *polvo** wa:n se: kipopotochilia n' ka:mpa ne:n... Wa:n no: ika pahti. E:mah, achto yehwa n' ika se: kipa:ka. E:mah, yehwa yo:n ika se: kipa:wa wa:n... Pos tak porin teltsohya:k.
<Sync time="488.411"/>
<Who nb="1"/>
Tak yehwa ika neli. Ke:mah neli pos ta: i:pa iwki *desde** ne: ke:man i:pa iwki n' kito:...
<Who nb="2"/>
Yehwa ika, teltsohya:k, yehwa kito:ka:ytihkeh *rabiaxiwit porque** ti:xpeta:nkeh te:chili:skeh yo:n a:mo x'ma:toka yo:n xiwit, teltsohya:k.
<Sync time="495.969"/>
<Who nb="1"/>
Ke:mah, ta: neli.
<Who nb="2"/>
E:mah, pos neli no: timomatkeh ya tiki:xmatih *rabiaxiwit**.
<Sync time="499.496"/>
<Who nb="1"/>
Ke:mah, ta: neli tsohya:k, ke:mah pero pos neli ka:n, ka:n se: kimati nikilia neh komohkó:n no: kuali m' pahti, pos yo:n iselotsi:n komohko:ni pos no: nejo:n kuali se: mota:lilia, no:.
<Who nb="2"/>
E:mah, ne:..., yehwa yo:n tel... Pos... Ke:mah, se: kimo:..., se: kimana, ika se: ki:xpa:ka wa:n komo iwki nejo:n xoxowik se: kima:xakualowa wa:n se: kichala:nilia n' ka:mpa ne:n kokot,
</Turn>
<Turn speaker="spk1 spk2" startTime="518.304" endTime="522.367">
<Sync time="518.304"/>
<Who nb="1"/>
no: kualtia, no: kualtia. E:mah, e:..., ki...,
<Who nb="2"/>
A:, no: kualtia, no: kualtia. Ke:mah, neli pos,
</Turn>
<Turn speaker="spk2 spk1" startTime="522.367" endTime="543.407">
<Sync time="522.367"/>
<Who nb="1"/>
ka:n, nikilia neh, ka:n... wa:n ata n' ikowyo nikilia neh, n' ata yo:n ikowyotsi:n nikilia neh mahyá: pamehme:kohtik. ¿Ox no: tiki:ita? Ata neli, ke:mah wa:n neli pos yo:n neli mochi:wa, ka:nika eski nikilia neh, a:mo, a:mo nikihto:s se: kito:ka, yo:n mochi:wa ka:nika eski. Ke:..., ma:ski *o** ma:ski ohtipan oso ka:mpa yo:n nikilia neh... Ke:mah.
<Who nb="2"/>
Ke:mah, ke:mah, neli wa:n... Mochi:wa n' kowtsí:n. E:mah, mochi:wa ka:mpa eski. Ma:ski ohtipan *o** kaltsi:ntan, tikitas teh panki:sako ya.
<Sync time="540.304"/>
<Who nb="1"/>
Ke:mah, pero neli mochi:wa ye:kwehweikowit.
<Who nb="2"/>
E:mah, mochi:wa ka:n... A:t ke:ní:w ox...
</Turn>
<Turn speaker="spk1 spk2" startTime="543.407" endTime="551.75">
<Sync time="543.407"/>
<Who nb="1"/>
ox *semilla** yowi *o** ke:ní:w yo:n, pero mochi:wa. Tak, iteyo ya ne:n..., yehwa ya, pero a:mo ke:man nikita neh n' iteyotsi:n.
<Who nb="2"/>
Tak *siempre** yehwa, tak tein iteyotsi:n nikilia yo:n xo:chiowa wa:n iteyotsi:n tak momoya:wa, yehwa yo:n sepa ixwa.
</Turn>
<Turn speaker="spk2 spk1" startTime="551.75" endTime="562.098">
<Sync time="551.75"/>
<Who nb="1"/>
A:mo, no: ke:man tikita. Pos neh a:mo no: ke:man nikita. Ke:mah, pero n..., pero kipias no:. Kipias *por eso** nejo:n momiakilia. Ke:mah. Pos nejo:n,
<Who nb="2"/>
A:mo ke:man nikita. I:pa nikita sayoh de poso:ni, pero n' iteyotsi:n a:mo ke:man nikita ke:niwki, tak kipias *por eso** momoya:wa. Momiakilti:ti a.
</Turn>
<Turn speaker="spk2" startTime="562.098" endTime="572.009">
<Sync time="562.098"/>
pané: yehwa sah katka i:n tein timotapowihkeh na:nah, nejo:n,
<Sync time="565.223"/>
tein tikma..., tikmatkeh kit para pahti pos nejo:n yehwa sah i:n timoilwihkeh, miak tasohka:matik ke:mah tein tine:chilwih.
</Turn>
<Turn speaker="spk1 spk2" startTime="572.009" endTime="573.116">
<Sync time="572.009"/>
<Who nb="1"/>
Ke:mah, neli.
<Who nb="2"/>
wa:n
</Turn>
<Turn speaker="spk2" startTime="573.116" endTime="576.866">
<Sync time="573.116"/>
neh no: tein nimits..., nimitsilwih *que** tohtoni no: para pahti, no: tiki:xmattok,
</Turn>
<Turn speaker="spk2 spk1" startTime="576.866" endTime="579.902">
<Sync time="576.866"/>
<Who nb="1"/>
pos yehwa sah katka, a:mo teihsá: *más**.
<Who nb="2"/>
Ke:mah, pos mah se: moilwi n' tein,
</Turn>
<Turn speaker="spk1" startTime="579.902" endTime="581.969">
<Sync time="579.902"/>
i:n a:man kit *porque** neli ne:,
</Turn>
<Turn speaker="spk1 spk2" startTime="581.969" endTime="588.478">
<Sync time="581.969"/>
<Who nb="1"/>
a:man ne:n topi:pilwa:n pos de a:mo se: kinine:xtilia, a:mo kimatih para toni n' kualtia i:n xiwtsí:n, ke:ní:w mono:tsa.
<Who nb="2"/>
Kanah, ka:n kimatih ok. Ke:mah. Ke:mah, pos...
</Turn>
<Turn speaker="spk2 spk1" startTime="588.478" endTime="609.141">
<Sync time="588.478"/>
<Who nb="1"/>
Ke:mah, pos nejo:n...
<Who nb="2"/>
*Siempre, siempre** kikakih pero pos a:mo kimatih ox pahti.
<Sync time="591.438"/>
<Who nb="1"/>
A:mo, ka:n ki:xmatih. Ki:xmatiskeh pero mah se: kinine:xti... Ke:mah, mah se: kinine:xtili.
<Who nb="2"/>
E:mah, a:mo ki:xmatih. Mah se: kinine:xtili. Pero pos neli de a:mo no: akah kokoixwa se: topili, a:mo no:,
<Sync time="598.282"/>
<Who nb="1"/>
Pos ka:n no:... Ke:mah. Pos nejo:n, yehwa sah katka na:nah, miak tasohka:matik tein timonohno:tskeh. Neh niwa:le:w ne: San Miguel, neh nimono:tsa niMaría Salazar Osollo.
<Who nb="2"/>
ti..., kimatih ox neli m' pahti. E:mah. Ke:mah. Neli pos...
</Turn>
<Turn speaker="spk1" startTime="609.141" endTime="624.989">
<Sync time="609.141"/>
Pos yehwa sah no: neh no: niknekik nikmatis wa:n tel miak tasohka:matik, timotapowihkeh tohtoni m' pahti wa:n...
<Sync time="615.19"/>
nika:n timonawatiah. Miak tasohka:matik. Mah,
<Sync time="618.047"/>
mah nejo:n... Neh nimono:tsa niCelina González Nazario,
<Sync time="622.088"/>
wa:n niwa:le:w ne: Tzinacapan.
</Turn>
</Section>
</Episode>
</Trans>
