<?xml version="1.0" encoding="ISO-8859-1"?>
<!DOCTYPE Trans SYSTEM "trans-14.dtd">
<Trans scribe="Eleuterio" audio_filename="Xaltp_Narra_MFC307_timosempaleewiah-keeman-timochaantiah_2009-09-25-j" version="2" version_date="141128">
<Speakers>
<Speaker id="spk1" name="María Ocotlán Fermín Cabrera" check="no" dialect="native" accent="" scope="local"/>
</Speakers>
<Episode>
<Section type="report" startTime="0" endTime="1289.505">
<Turn startTime="0" endTime="1289.505" speaker="spk1">
<Sync time="0"/>
Pos *o sea** n' ompa ne: tehwa:n,
<Sync time="4.509"/>
*cuando** ne: wehweliwi se: tokaltsi:n,
<Sync time="7.96"/>
timoilwiah, tane:sik ta:tah.
<Sync time="12.17"/>
Nekiltia tehwa:tsi:n. 'Mose:wi.
<Sync time="15.398"/>
A:, niwa:la semi ika se: we:i *favor**.
<Sync time="18.961"/>
*Ajá, ża ver** toni?
<Sync time="21.006"/>
Pos ne: *este** nikchihchi:wasneki nokaltsi:n,
<Sync time="24.189"/>
A:, *bueno**, t'chihchi:wasneki mokaltsi:n. Ke:mah, *porque** wehweliwik.
<Sync time="28.162"/>
Semi wetsi n' a:t n' kalihtik.
<Sync time="33.363"/>
A:man, ne: tikneki t'chihchi:was.
<Sync time="36.019"/>
N'neki n'chihchi:was, xne:chmaka *manito**.
<Sync time="39.635"/>
Komo tne:chmaka *manito**, ta:ká:n t'nemilia *que** no:
<Sync time="43.051"/>
tia:s, ne:..., ne: na:nah no: te:ch...,
<Sync time="46.747"/>
ne:chnawatih, yeh a:mo wi:tsa, pero te..., na:nah ne:chnawatih,
<Sync time="50.475"/>
ta: we:liskia ne:n ina:nahikni:w mah n..., kichi:wa se: *favor**, mah no: kipale:wi:ti.
<Sync time="55.163"/>
Entó:s, *bueno**. Nikilwi:ti na:nah xa: ya:s.
<Sync time="59.127"/>
Entó:s ne: yehwa:n, *entre de** yehwa:n no: moi:xpantiliah,
<Sync time="62.632"/>
Kineki ne:n ta:tah xiow, 'pale:wi:ti mona:nahikni:w.
<Sync time="67.445"/>
Ke:na:mo, n'pale:wi:ti:w komohkó:n. Teh tikihto:s komo n'pale:wi:ti, n'pale:wi:ti.
<Sync time="72.726"/>
*Bueno. Pero** semi a:mo onkak to nikwi:kas.
<Sync time="77.191"/>
A:, ka:n tei. Onkas, ne:paka x..., no: t...,
<Sync time="80.999"/>
oso se: pio:kone:t,
<Sync time="82.919"/>
wa:n xkwi:kili *pobrecito porque** te:kne:ltih.
<Sync time="86.214"/>
No:..., neli tak *cuando** tehwa:n t'nekiskeh no: te:chpale:wi:s.
<Sync time="91.518"/>
no: te:chmakas *manito, żporque** ke:yeh? *De tiki..., kita *que** tikpale:wiah.
<Sync time="95.728"/>
A:xka:n i:n,
<Sync time="97.974"/>
te:chyo:le:wa pos mah tia:ka:n, tiowih,
<Sync time="100.956"/>
t'pale:wi:tih. *Bueno**.
<Sync time="103.635"/>
Tiowih pos komohkó:n, xiahto, ompa niow.
<Sync time="106.639"/>
*Nimoarreglaroti** neh wa:n ampó:n niow. Ta:ká:n ne:,
<Sync time="110.323"/>
kwi:ka ke:ski itao:ltsi:n *o** ta:ká:n kwi:ka sake:ra ne: o:me, e:yi,
<Sync time="116.006"/>
tatahpalo:ltsi:n ne:n tikihtowah,
<Sync time="118.64"/>
ne:n istatsí:n, se: *kilo azucartsí:n**, se: ka:n na:wi tomatsí:n,
<Sync time="124.97"/>
sake:ra ne:
<Sync time="127.537"/>
*o bien** ke:ski tao:ltsí:n, ke:meh eskia tehwa:n timoe:kchi:wah wa:n
<Sync time="131.979"/>
no: tiowih ya, no: tikitatih ya n' tona:nahikni:w.
<Sync time="135.037"/>
Nimitsili:s, niwa:lah na:nah. *Bueno, bueno**, xmose:wi.
<Sync time="138.475"/>
N' ta: ne:chwa:lkwite:w n' ta:tah kit mah n'tixili:ki ne:n kalchi:wkeh,
<Sync time="142.707"/>
Ke:mah, ihkó:n niknawatih neli *porque** neh a:mo niweli, nika:n nikpia nochi:walis,
<Sync time="147.127"/>
para nikchihchiw..., *bueno** tikiwa:ntiskeh se: taxkaltsí:n ne:n ta:tahmeh.
<Sync time="152.408"/>
*Bueno**, xmose:wi. Pos mah name:chpale:wi:ti ekintsi:n tik...,
<Sync time="155.89"/>
tikta:li:tih se: taxkaltsí:n wa:n tikiwa:ntiskeh komohkó:n.
<Sync time="160.154"/>
*Bueno**, pos 'ne:chpa:kili nonextamaltsi:n komo tne:chpale:wia wa:n
<Sync time="166.083"/>
xine:chkwe:choli:ka:n wa:n tikiwa:ntih ka:n o:me taxkaltsí:n,
<Sync time="170.806"/>
*mientras que** n'chihchi:wa notapalo:ltsi:n.
<Sync time="173.797"/>
Semi ke:meh weli sah, pero nikintamakati.
<Sync time="177.547"/>
Kihto:skeh, *bueno**.
<Sync time="180.404"/>
Komo..., nimitspale:wi:ti komohkó:n. Kipa:kah ya nextamal.
<Sync time="185.137"/>
Takwe:cho:tih ya, yowih ya ne:
<Sync time="188.566"/>
ahsi nepantah *o** se: *hora** tio:tak a,
<Sync time="191.995"/>
kinin..., kiniwa:nti a n' taxkaltsí:n,
<Sync time="195.424"/>
kiniwa:ntih n' taxkaltsí:n, ke:mah ne:
<Sync time="198.585"/>
kin..., sepa ne: ki... Wa:n ne:n ta:tahmeh yehwa:n
<Sync time="202.929"/>
kihsiwiliah n' kowit *a ver** ka:nika ne:n kitatih *o** no..., *bien** kikwitih ok,
<Sync time="207.451"/>
*porque** pos seki ne: kichihchi:wah de yo:n kima:...,
<Sync time="211.983"/>
kima:teh..., ke:meh eskia mah nikihto kite:mohtiwih n' kowtsí:n para kita:liah ne:n...,
<Sync time="217.287"/>
n' kali ke:ní:w n' kichi:watih,
<Sync time="220.024"/>
pos kikwitih ok para kita:lihtiwih.
<Sync time="223.162"/>
Ta:ká:n kita:liah ne: *cartón** tikihtowah *o** taká:n
<Comment desc="Quizás la mayoría de las personas dirían &quot;ta:ká:n&quot;, como ella lo dice al principio de la frase"/>
 kita:liah ne: *teja**,
<Sync time="229.278"/>
pos ne:..., no: moneki achi miak ne:n
<Sync time="232.85"/>
tikihtowah ne:n tai:x..., ne:n tein kitsakwili:s n' *teja**,
<Sync time="237.93"/>
n' ahko n' kowtsí:n.
<Sync time="239.962"/>
achi miak kikwi. *Solamente** komo *cartón**,
<Sync time="243.636"/>
pos a:mo miak kikwi *porque** kachi we:wehka kita:liah.
<Sync time="246.493"/>
We:wehka takwitiw. Pero
<Sync time="249.774"/>
*de una vez de** kwaltia ya n' kaltsí:n,
<Sync time="252.81"/>
kilwi:skeh pos ne: xmochiaskeh, tikyeko:tih se: siowpah,
<Sync time="257.899"/>
T'yeko:ti se: siowpahtsí:n *porque** kwali a nante:ch..., ante:chchi:wilihkeh *favor, que** nante:chpale:wiah ika i:n,
<Sync time="264.194"/>
tokaltsi:n t'chihchi:wkeh, tima:tankeh ya, a:man tima:tankeh ya.
<Sync time="267.348"/>
Ke:mah, nama:tankeh ya. A:man ne: tite:i..., 'tai:tih ya ne:n
<Sync time="271.201"/>
siowpahtsí:n komohkó:n, t'yeko:tih tsiktsi:n wa:n 
<Sync time="274.406"/>
*cada quien** timoitatih sepa, tia:tih *porque** ne:
<Sync time="277.42"/>
kalihtik ompa ne: tikitatih to t'chi:watih,
<Sync time="280.804"/>
a:mo tietotih sah, ta: no: sepa teihsá: monekis n' kalihtik, ti...,
<Sync time="284.858"/>
tiknekiskeh teihsá: timokwi:li:ti:wih, *por...**, ta:ká:n
<Sync time="289.715"/>
tikinitatih totapialtsitsi:n, ta:ká:n tikinitatih sake:ra se: tapialtsí:n ne:
<Sync time="294.581"/>
kalan, kow..., kowtah. Ke:meh n...,
<Sync time="297.416"/>
kwakwehtsi:n *o caballito o**,
<Sync time="299.938"/>
*a ver** toni n' kitati n' *irancho**,
<Sync time="302.148"/>
kipia de kitati ok wa:n kipia de no: *kicuidaro:skeh** n' se: tapialtsí:n *porque** komo a:mo ne:
<Sync time="307.126"/>
mah kisenka:waka:n, a:mo no: kwaltia.
<Sync time="309.974"/>
Kipia de no: kitati:wih, xa: moihilpih, xa:..., ox takwah ka:mpa onka..., ka:mpa onkak xiwtsí:n oso a:mo takwah,
<Sync time="316.693"/>
kipia de no: *kcuidaro:skeh** ok.
<Sync time="319.318"/>
Entó:s yo:yowih ya ne:n ta:tahmeh,
<Sync time="321.84"/>
pero achto neli ne: ki...,
<Sync time="324.296"/>
ma:tamih n' kalkone:t *o** ka..., toni n' kichihchi:wah
<Sync time="328.037"/>
timose:pampale:wiah iwa:n na:nahmeh wa:n ta:tahmeh.
<Sync time="331.653"/>
Taká:n se: siwa:pil kiti:tanih, pos tikili:s, xne:chkwe:choli siwa:pil ne:n tixti *porque** tehwa:n ne:
<Sync time="337.68"/>
nejo:n tikta:li:tih para ne:n ta:tahmeh.
<Sync time="340.952"/>
Pos yeh ne: siwa:pil ne: kkwe:chowa ya n' tixtsí:n wa:n
<Sync time="345.104"/>
ne: ki..., kita:liah ya ne: na:nahmeh,
<Sync time="348.765"/>
wa:n tikinwa:ntih n' taxkaltsí:n
<Sync time="352.238"/>
wa:n ke:mah ne:..., neli pos mo..., mosiowpahtiah, *bueno** kihtowah ne:
<Sync time="357.64"/>
taih se: *traguito** pos ika mosiowpahtiah ya.
<Sync time="360.586"/>
*Después** ki..., kinemili:skeh ne:..., kili:s ne:n ta:tah,
<Sync time="366.569"/>
pos neh niknemilia:ya ne:
<Sync time="369.797"/>
xa:, xa: nakkechili:skiah se:
<Sync time="373.851"/>
se: kolo:tsi:n ne:n tokaltsi:n *que** kwaltiak a.
<Sync time="377.726"/>
A:it, pero pané: a:mo teh t'mattokeh.
<Sync time="381.655"/>
Pos a:mo teh t'mattokeh pero ekintsi:n nika:n tiknemilihkeh,
<Sync time="384.883"/>
*que** xikkechili:skiah se: ne: kolo:tsi:n para ne:
<Sync time="389.584"/>
titako:wtamatiskeh, a:mo t... Ne: mah mo..., mah tikihto:ka:n kipia ito:ka:y no:.
<Sync time="396.919"/>
kwaltia tak, t'nemili:tih komohkó:n wa:n ti..., tiwi:tseh *al ratito**.
<Sync time="402.669"/>
Tiwi:tseh *al ratito, porque** ne: moneki no: toni ne:n tikwa:lkwiskeh para,
<Sync time="407.513"/>
para tikchi:wili:skeh ne:n i..., ikolo:tsi:n ne:n to..., tocha:ntsi:n.
<Sync time="413.709"/>
Ke:mah, ne: ka..., ta:ká:n nawelih,
<Sync time="416.656"/>
'ne:chnawatiah komohkó:n. Ta: niman tiwi:tseh, ne: tiwi:tseh *desde** se:
<Sync time="422.719"/>
tio:takpate:mpan tiehkotih, komohkó:n ne: nikinilwi:ti nopi:pilwa:n ke:ní:w n' kinemiliah
<Sync time="428.112"/>
wa:n tiwi:tseh komohkó:n.
<Sync time="430.648"/>
Entó:s kini:xpantili:tih ne:n ipi:pilwa:n, ta:ká:n kimpiah kone:meh.
<Sync time="434.724"/>
Pos tak kwaltias komohkó:n name:chi:x...,
<Sync time="437.304"/>
name:chi:xpehpenkeh wa:n name:chi:xahokkeh *que** namehwa:n nankichi:walti:tih nejó:n chiwa:..., ne:n
<Sync time="443.867"/>
nejó:n ta..., nepale:wi:lis,
<Sync time="446.492"/>
pos tak xikchi:waka:n. żA:kon ne:n tika:wili:tih? Ka:n a:kin.
<Sync time="450.621"/>
Wa:n i:pa namehwa:ntsitsi:n nankimatih. Neh a:mo n'mati. *Pero bueno** namehwa:ntsitsi:n nankimatih to nankichi:watih.
<Sync time="457.072"/>
Ke:mah, yehwa t'nemiliah n' tehwa:n. A:, *bueno**. Komohkó:n ka:n teihsá:.
<Sync time="462.184"/>
Mohkó:n xchi:waka:n wa:n tia:skeh komohkó:n ne:n
<Sync time="467.086"/>
tikinka:wati:wih ne:
<Sync time="470.001"/>
*a lo mientras** xchihchi:waka:n se:
<Sync time="472.524"/>
kowkolo:tsi:n wa:n 'ka:watih.
<Sync time="475.886"/>
Wa:n para ne:n e:yi *de mayo** semi xkinye:kilwi:ka:n komohkó:n.
<Sync time="480.609"/>
E:yi de mayo ihwa:k n' tika:wati:wih n' tein ne:n
<Sync time="484.203"/>
nejo:n tikihtowah kitio:chi:wa ne:n tio:pixka:tsi:n. Entó:s yo:n neli iwki t'chi:wah.
<Sync time="491.292"/>
Ki..., ki..., tio:chi:wa ya ne:..., *bueno** kite:chihchi:waltiah
<Sync time="496.515"/>
kita:liah ne:n *crucecito**
<Sync time="499.373"/>
pero achto kita:liah e:yi taman *listón**.
<Sync time="503.203"/>
Kita:liah ne:n chi:chi:ltik wa:n kita:liah tatahko n' ista:k,
<Sync time="507.244"/>
wa:n kita:liah xoxoktik,
<Sync time="509.4"/>
para ke:mah moita ya *que** kolo:tsi:n ya n' kichihchi:wah.
<Sync time="513.039"/>
Pos toni ne:, e:yi de mayo,
<Sync time="515.441"/>
ihwa:k a kka:wili:tih ne: kalkone:t.
<Sync time="517.999"/>
Ka:mpa yo:n tana:nkiliah ne:n *padrinos**,
<Sync time="520.834"/>
ompa ihwa:k a kka:watih, pero e:yi de mayo,
<Sync time="524.932"/>
para ne:..., ompa ke:mah,
<Sync time="527.499"/>
no: motapowiah ya,
<Sync time="529.53"/>
A:man tik..., a:man tima:tankeh ya, a:man i:n
<Sync time="532.544"/>
tehwa:n yehwa:n ya sah tikchi:wkeh *lo que** tein
<Sync time="536.531"/>
*lo que** nanki..., nankinemilihkah wa:n tein nanki:xehekohkeh mah
<Sync time="540.317"/>
timochi:waka:n *ticompadritos** pos ekintsi:n timotahpalo:tih *de compadritos** ya,
<Sync time="544.683"/>
Pero a:mo ka:n mo:sta wi:pta ne: nankihto:skeh
<Sync time="548.21"/>
neh a:mo tinokompa:leh ok, neh a:mo ti..., ke:n nimitsita ok, neh
<Sync time="551.951"/>
a:mo teh nimitsta:tawtihtok, *que** teh timote:tekiwih.
<Sync time="554.92"/>
Kanah, mah telkwaltsi:n ti:xpano:ka:n, mah telkwaltsi:n tixiwki:saka:n *hasta** ke:man *dios** kihto:s, *hasta** ke:man te:che:was ne:n
<Sync time="563.125"/>
ta:ta *dios**, ihwa:k, *hasta** ompa s..., ihwa:k n' tamis kompa:lehyo:t. Ke:mah, yeh.
<Sync time="568.527"/>
Tak neli, yo:n neli iwki.
<Sync time="571.474"/>
A:mo wel timotawe:litstoskeh, nio:n wel timowihwi:kaltihtoskeh,
<Sync time="575.795"/>
tamela:wa timotahpalo:skeh ika *respeto**,
<Sync time="579.032"/>
ika miak netasohtalis. żKe:yeh? *Porque** timota:kachi:wkeh ika i:n *tocrucecito**.
<Sync time="584.278"/>
A:mo ne: tikihto:skeh ne: pos ihwa:k sah n' a:man *ticompadres**, ke:meh kihtowah seki:n,
<Sync time="590.207"/>
a:man sah i:n *ticompadres porque mesai:xko** tima:yehyetokeh,
<Sync time="594.484"/>
tikitstokeh n' to..., towe:wehchotapalo:l,
<Sync time="597.689"/>
a:mo, mah a:mo ne:
<Sync time="600.1"/>
mah a:mo tikitaka:n towe:wehchotapalo:l,
<Sync time="602.488"/>
ta: mah tikitaka:n de mowisyo:t.
<Sync time="604.564"/>
Mowisyo:t tikihtowah neta:kachi:walis ika ne:n tokompa:lehtsi:n.
<Sync time="609.274"/>
Yehwa yo:ni mowisyo:t.
<Sync time="611.395"/>
A:mo *tikmalte:ne:wtoskeh** se: *tocompadrito o** se: a:ksá: ihkó:n *tikmalihto:skeh.
<Sync time="617.658"/>
Mah tikihto:ka:n tein kwali wa:n mah tikihto:ka:n tein
<Sync time="620.917"/>
ka:mpa ika tiwa:lpano:tiwi:tseh,
<Sync time="622.993"/>
ke:meh,
<Sync time="624.6"/>
ke:meh n' ta:tahmeh *antes** tein te:chiskaltihkeh,
<Sync time="628.685"/>
pos ne: mah, mah, mah *ticumplirohtoka:n**, mah *ticumpliroka:n**,
<Sync time="634.489"/>
ma:ski a:mo nemih yehwa:n pero tehwa:n tinentokeh, pero a:man mah *ticumplirotoka:n lo que es** tein te:chkakistiltihte:wkeh ya:lwa yowi:pta,
<Sync time="642.226"/>
*porque** mah a:mo tikelka:waka:n *porque** komo tikelka:wah a:mo kwaltsi:n.
<Sync time="648.177"/>
Komo tikelka:wah ki:sa ke:meh eskia tikwih ne:
<Sync time="652.097"/>
soh tikehke:litah ne:n *tocompadre**
<Sync time="655.266"/>
wa:n mah a:mo tikehke:litaka:n *tocompadre**, ta: mah tikitaka:n *de cristiano**.
<Sync time="659.552"/>
mah tikitaka:n *de persona, de**
<Sync time="662.387"/>
tokni:w, ta:ltikpaktokni:w wa:n neh no: nita:ltikpaktokni:w,
<Sync time="667.512"/>
a:mo ilwikak niwa:l..., ni..., ilwikak niwa:le:w, n' ta: niwi..., [ni]nemi ta:ltikpak nikitak n' tane:x, ta:ltikpak nitayowas,
<Sync time="675.213"/>
ta:ltikpak nitane:sik wa:n ta:ltikpak nitayowas.
<Sync time="678.686"/>
*Cuando** ahsis n' *hora** pos ihwa:k a ne:che:was ne:n
<Sync time="681.967"/>
ta:ltikpaktsí:n *pero hasta** ke:man yeh kimati ke:maniá:n.
<Sync time="685.271"/>
*Porque** yeh n' *cuando** yo:n timoitah *de ticompadritos** ika se: tokaltsi:n pos a:mo wel *timoburlarohtoskeh** sah,
<Sync time="692.168"/>
a:mo timokehke:litaskeh,
<Sync time="694.267"/>
*porque** ne: komo timokehke:litah a:mo kwaltsi:n,
<Sync time="698.901"/>
a:mo, a:mo yehwa yo:n tanawatia n' *dios**, ta: tanawatia n' *dios** mah timota:kachi:waka:n *hasta** ke:man *dios** kihto:s.
<Sync time="705.588"/>
Yehwa yo:n.
<Sync time="707.977"/>
Ke:mah wa:n *hasta** ihkó:n teihsá: timotahtani:skeh se: *favor**,
<Sync time="713.481"/>
a:mo tikihtohtoskeh pos ne:,
<Sync time="716.026"/>
ne: a:mo *tocompadre** ok, a:mo ke:ní:w ok.
<Sync time="719.352"/>
Yo:ni ke:meh se: kihtowa *hasta** ke:man *dios** kihto:s *ticompadritos**. ż*Porque** ke:yeh?
<Sync time="724.821"/>
A:mo ne:..., timota:tawtiah miakpa, se: *tocompadre** tiktekityo:le:wa timota:tawtiah miak.
<Sync time="731.799"/>
A:mo soh se: tahto:l, o:me tahto:l wa:n yehwa ya. Yo:n kipia *que** tik..., kipia *que** ti...,
<Sync time="738.754"/>
tikchias *hasta a ver** ke:maniá:n *dios** mitski:xti:s para ihwa:k ke:mah poliwis ya n' kompa:lehyo:t.
<Sync time="744.357"/>
*O** ta:ká:n yeh *dios** kiki:xtih,
<Sync time="746.366"/>
pos ihwa:k ke:mah tami a n' kompa:lehyo:t, pero ihwa:k a.
<Sync time="750.442"/>
Pero mah nika:n ta:ltikpak tikpolo:ka:n ok pané: a:mo kina:miki *porque**
<Sync time="754.674"/>
nejo:n neh ihkó:n nietok *porque** no: ompaka ntaskaltih,
<Sync time="759.853"/>
wa:n no: ompaka nikimpiak kone:meh, ka:nachi *nocompadres**,
<Sync time="764.241"/>
ka:nachi *nocomadres**,
<Sync time="766.116"/>
pero a:mo ke:man *nikimalte:ne:wtok semi.
<Sync time="768.862"/>
Se: *nocomadrita** semi n'pialia miak *respeto, más** ok *que** no:má:n eskia, *porque** ne:
<Sync time="775.527"/>
tikpiah *como** eskia se: tomomá:n se: *tocomadrita**,
<Sync time="779.366"/>
komo topilto:ka:y *de bautismo**,
<Sync time="781.822"/>
komo topilto:ka:y *de levantamiento**.
<Sync time="785.027"/>
żKe:yeh? *Porque** tikwehmolohtinemih,
<Sync time="786.947"/>
a:mo mote:tekiwia,
<Sync time="789.201"/>
se: kihto:s, niwa:lah. Niwa:lah. A:, *bueno**, 'mose:wi.
<Sync time="794.983"/>
A:, n' ta: neh niwa:lah, xa: kin..., xa: *kinecesitarowa** ito:ka:y mopili.
<Sync time="800.42"/>
Xa: *kinecesitarowa** se: *padrinoyo:t** mopili.
<Sync time="803.456"/>
A:mo a:kin.
<Sync time="805.108"/>
*Siempre** tehwa:n timotokihtiwih n' tite:na:meh *o tiabuelas**,
<Sync time="808.657"/>
para se: pili nejó:n *mobautizarowa**
<Sync time="812.028"/>
oso para se: pili nejó:n kichi:wiliah ne: tikihtowah netio:pankwi:lis.
<Sync time="817.733"/>
Netio:pankwi:lis
<Sync time="820.01"/>
tein ika ohpa te:to:ka:y,
<Sync time="822.689"/>
n' *confirmación**,
<Sync time="825.894"/>
*primera comunión**, ika e:xpa te:to:ka:y.
<Sync time="830.068"/>
I..., ne:n *confirmación** ika na:wpa te:to:ka:y,
<Sync time="833.885"/>
*primero de** kipiaskeh n' *tobautismo**,
<Sync time="836.542"/>
ompa tipano:lti:skeh ne:n *primera comunión**,
<Sync time="840.417"/>
ompa ke:mah pano:s a n' tatio:pankwi:lis,
<Sync time="843.051"/>
ompa ke:mah pano:s a n' i..., i..., nejó:n i...,
<Sync time="847.797"/>
ke:n tikiliah ne:n *confirmación**,
<Sync time="852.788"/>
para ke:mah kwali mona:mikti:s, a:mo monekis kwehmo:l.
<Sync time="856.516"/>
Kihto:skeh xwa:lkwika:n *iboleta de** ne:n
<Sync time="860.413"/>
de nochi n' ohka:n. Ke:mah, nika:n etok.
<Sync time="863.494"/>
Nikpia *de bautismo**, nikpia *de comunión**,
<Sync time="867.994"/>
nikpia *de confirmación**,
<Sync time="870.449"/>
ya de..., ya de tatio:pankwi:lis pos yo:n a:mo kinimakah a:mat,
<Sync time="873.932"/>
Pero i:pa kipias..., a:mo, a:mo kipias ne:n a:mat, so *que** kipias se:..., se: *velita**.
<Sync time="882.294"/>
Se: *velita** ihko:ntsi:n no: tsaktos,
<Sync time="887.464"/>
se: *velita** ihko:ntsi:n wa:n no: kipias se:, mahyá: se:
<Sync time="892.477"/>
se: okwiltsí:n ie:wayo,
<Sync time="894.955"/>
se: okwiltsí:n ie:wayo *porque** mono:tsa *conchita**,
<Sync time="898.951"/>
iwa:n etos yo:n *cerita** wa:n iwa:n etos yo:n *conchita**, n' okwiltsí:n ie:wayo,
<Sync time="905.17"/>
itech se: *velita** ihko:ntsi:n,
<Sync time="908.107"/>
tatio:pankwi:lis, pero kipia de kipias
<Sync time="911.032"/>
wa:n kipia de tikowas.
<Sync time="913.434"/>
*Cuando** tikpias tatio:pankwi:lis,
<Sync time="916.193"/>
tikowa:s [n]e:n cera**,
<Sync time="918.461"/>
tikowas xo:chit, tikowas *escapulario**,
<Sync time="921.912"/>
tikowa:s *taza**, tikowas *plato**.
<Sync time="925.72"/>
Ke:mah, yehwa yo:n tikchi:was.
<Sync time="928.912"/>
Wa:n *cuando** tik..., *cuando** t'tio:pankwiti:w *moahijado**,
<Sync time="932.662"/>
tikta:lis yo:n tona:ntsi:n tatahko de m' *plato**
<Sync time="937.698"/>
wa:n tatahko de n' *taza**.
<Sync time="940.533"/>
Tatahko de n' *taza** tikta:li:s n' tona:ntsi:n wa:n ompa t'yewalo:lti:s a xo:chitsí:n
<Sync time="945.131"/>
wa:n ompa tikwi:kas a mo..., moto:ka:y ne: tio:pantayekak.
<Sync time="949.986"/>
Tio:pantayekak tikwi:kas, *a ver** toni ne:
<Sync time="953.814"/>
komo, komo ta:ta *dios**
<Sync time="956.796"/>
komo okichpiltsí:n tikwi:kili:s ta:ta *dios**
<Sync time="959.81"/>
wa:n komo siwa:piltsí:n tikwi:kilis *virgencita**,
<Sync time="962.881"/>
*a ver** ka:ti:yeh *virgencita** n' tahpia n' ka:mpa tikwi:kas.
<Sync time="966.408"/>
Ta:ká:n *virgencita de Guadalupe o** ta:ká:n *virgencita de**
<Sync time="971.364"/>
de nika:n *toparroquia** etok ne:n Ocotlán, pos yehwa n' tikwi:kili:s.
<Sync time="978.476"/>
*Pero caso es que** tikwi:kas iwa:n se: *virgencita**,
<Sync time="982.44"/>
wa:n ke:mah ompa tiki:xti:s a wa:n t'tankwa:ketsas moto:ka:y
<Sync time="986.726"/>
wa:n ompa tikmachio:ti:s moto:ka:y na:wi *viaje**,
<Sync time="990.655"/>
na:wi *viaje** tikmachio:ti:s moto:ka:y
<Sync time="993.459"/>
wa:n na:wi *viaje** ti..., tikwit..., ke:meh eskia tiktankwa:ketsas
<Sync time="997.423"/>
wa:n *mismo** teh tikahkokwis.
<Sync time="999.767"/>
żKe:yeh? *Porque** mono:tsa tiktio:pankwi,
<Sync time="1002.87"/>
tiktio:pankwi *porque** ne: na:wi *viaje** kipia *que** tikahokwis
<Sync time="1006.901"/>
wa:n *itacita** wa:n *iplatito** wa:n *ivirgencita**,
<Sync time="1011.499"/>
*cuando lúltimo** tikahokwis a,
<Sync time="1013.776"/>
tikta:lilia ya n' *ivirgencita**.
<Sync time="1016.254"/>
Tikta:lilia ya n' *ivirgencita para** ika moahokwi a,
<Sync time="1020.62"/>
*es que porque** moto:ka:y ya.
<Sync time="1023.343"/>
Ihko:ni yo:ni.
<Sync time="1025.598"/>
*Porque** motio:panto:ka:y *aparte**, nimitse:kilia ya.
<Sync time="1029.919"/>
Motio:panto:ka:y *aparte, aparte** mobautismo**.
<Sync time="1033.402"/>
*Aparte** ne: mo..., *mocomunión, aparte** motio:panto:ka:y,
<Sync time="1038.46"/>
*aparte moconfirmación**.
<Sync time="1040.558"/>
*Mocasamiento aparte**.
<Sync time="1043.014"/>
Kipia *que** tikpiati na:wi to..., ma:kwi:l to:ka:it.
<Sync time="1047.001"/>
Ihko:ni yo:n, ihkó:n tehwa:n nika:wí:n.
<Sync time="1050.385"/>
A:mo n'mati ne:wí:n okseki *lados**,
<Sync time="1052.675"/>
*porque cada quien comunidades**
<Sync time="1055.756"/>
ta:taman kichi:wah *o** tataman tikchi:wah, a:mo se: taman sah.
<Sync time="1060.635"/>
Ke:mah, a:mo n'mati ox, ox nochi ihkó:n tikchi:wah oso xa: seki,
<Sync time="1064.854"/>
xa: seki *más** kwaltsi:n kichi:wah
<Sync time="1067.176"/>
*o** xa: seki *más** ke:meh eskia mah nikihto ne: kimpolowa ok n' talna:miki:lis,
<Sync time="1072.547"/>
*o** xa: nehwa ne:chpolowa n' talna:miki:lis, *pero caso es** ihkó:n tehwa:n nika:wí:n timowi:kah.
<Sync time="1078.654"/>
Kipia *que** ne:
<Sync time="1081.779"/>
tikte:moliah. Wa:n se: pili,
<Sync time="1085.016"/>
se: pili kipia *que** kipias n' itio:panto:ka:y.
<Sync time="1088.512"/>
Ma:s se: siwa:t,
<Sync time="1090.579"/>
pero ka:mpa ite:iskaltihka:wa:n komo a:mo kichi:wkeh *cuenta de** kite:tio:pankwi:ltihkeh,
<Sync time="1095.28"/>
wa:n teh mosiwa:mon ya, pos kipia *que** t'te:tio:pankwi:lti:s.
<Sync time="1100.316"/>
Kipia *que** t'te:tio:pankwi:lti:s *porque** yo:n
<Sync time="1103.99"/>
mono:tsa nejó:n *madrina**,
<Sync time="1106.066"/>
*madrina de penitencia**.
<Sync time="1110.53"/>
Yehwa yo:n tatio:pankwi:lis, tein *primeritito**.
<Sync time="1115.798"/>
Yo:n *madrina de penitencia** yekinika moto:ka:y.
<Sync time="1121.803"/>
M..., yekinikatsi:n moto:ka:y.
<Sync time="1126.214"/>
Ika o:me, pero yekinikatsi:n moto:ka:y.
<Sync time="1129.799"/>
Ke:mah, ihko:ni yo:ni.
<Sync time="1133.696"/>
*Para con eso** ne: pos no: tik..., tikpia *confianza** mosiwa:mon *que** kipia itio:panto:ka:ytsi:n.
<Sync time="1140.46"/>
Se: ne: nosiwa:mon, kipia n' *iconfirmación**, kipia *icomunión**,
<Sync time="1146.924"/>
pero itio:panto:kay a:mo kipia.
<Sync time="1149.156"/>
A:xka:n tehwa:n t'te:moli:tih itio:panto:ka:y para mah kipia n' itio:panto:ka:y.
<Sync time="1154.268"/>
Ke:mah. Wa:n oksé:
<Sync time="1158.085"/>
kipolowa *icomunión**
<Sync time="1160.072"/>
kipolowa *iconfirmación**, kipolowa itio:panto:ka:y,
<Sync time="1163.835"/>
pos tio:panto:ka:y t'te:moli:tih nochi.
<Sync time="1166.916"/>
*Ora para** mona:mikti:s
<Sync time="1169.809"/>
tahtaniskeh *boleta de n' confirmación**,
<Sync time="1173.148"/>
tahtaniskeh *boleta de m' primera comunión**, ka:n tei.
<Sync time="1177.68"/>
ż*A poco** ka:n yo:ltoyah n' te:ta:tmeh? Pos ka:n n'mati.
<Sync time="1181.756"/>
Wa:n neh mah nochi nika:n x..., wa:n 'pano:lti mo..., mokichpil i...,
<Sync time="1186.39"/>
ia:maw, nika:n etok wa:n se: no: nika:n etok.
<Sync time="1191.203"/>
Nio:n teh owihka:yo:t.
<Sync time="1193.56"/>
Nimantsi:n *tikimpresentarowa** mopilwa:n wa:n nika:n mona:miktiah.
<Sync time="1197.667"/>
*A los veinte días** na:mikeh moet..., *o a ver** ke:maniá:n, pero mona:mikti:s.
<Sync time="1203.158"/>
Ke:mah, kipias a n' *imatrimonio**,
<Sync time="1206.06"/>
*imatrimonio porque** mochi:wati iwa:n ne:..., [ke:meh] eskia se: sah.
<Sync time="1210.413"/>
Mochi:wati de n' o:me pi:pil mochi:wati se: sah. żKe:yeh? *Porque** ina:mik a.
<Sync time="1216.453"/>
Tikihtowah itatio:chi:walna:mik a.
<Sync time="1222.212"/>
Ihko:ni yo:n.
<Sync time="1225.181"/>
Wa:n de n...,
<Sync time="1229.324"/>
ma:n..., pos *antes**
<Sync time="1232.82"/>
*antes** ihkó:n t'chi:wtiwa:la:yah.
<Sync time="1235.735"/>
Pero ekintsi:n a:mo kichi:wah n' ta:tahmeh.
<Sync time="1238.213"/>
Pero neh a:mo, noxwiwa:n de siwa:pi:pil,
<Sync time="1242.981"/>
se: siwa:pil nikpia we:i, *de catorce ańos**,
<Sync time="1247.191"/>
kipia n' *iprimera comunión**, kipolowa n' *iconfirmación, pero** n'pe:wtok.
<Sync time="1251.758"/>
'Momachi *de confirmación** wa:n tia:ti. *Pero eso que** yahtok *secundaria**
<Sync time="1257.24"/>
aya:mo kipia ne:n i..., *iconfirmación**,
<Sync time="1260.968"/>
pero pano:ti, *primero dios**, no: se: m' pano:ti *icomunión**.
<Sync time="1266.357"/>
*Primero dios porque** komo a:mo ni...,
<Sync time="1269.281"/>
timoitatih no: mahyá: tiokwiltsitsí:n tehwa:n.
<Sync time="1272.63"/>
A:, wa:n mah a:mo yo:n chi:wi, mah, mah *tikincuidaroka:n** topi:piltsitsi:n,
<Sync time="1277.63"/>
toxwi:wa:ntsitsi:n ya. Ekintsi:n a:mo topi:pilwa:n de tocho:kilowa:n, ekintsi:n toxwi:wa:n ya.
<Sync time="1283.612"/>
Komo a:mo neh nopi:piltsitsi:n pero noxwi:wa:n ya.
</Turn>
</Section>
</Episode>
</Trans>
