¿Ne: no: tiki:xmati ne:n kwitaolo..., kwitaololowa:ni kiliah? kwitaololowa:ni. kwitaololowa:ni Yeh ke:mah, sa panti:ltik. Mm, nochi ti:ltikeh, nochi ti:ltikeh, nochi ti:ltikeh. Ti:ltikeh nochi, yo:n nochi tihti:ltikeh, nochi tihti:ltikeh. Soh ke:ní:w teh tikihtowa de yo:n *más** we:i, yeh kwi..., kwi:ka *más** wehwei n' komo kwitat kololowa, kololte:ma, a:it ke:ní:w kichi:wa Ke:mah. Kichi:wa mahyá: se: *bola** wa:n ke:mah kitope:wtiw, kitope:wtiw, kitope:wtiw ihkó:n, ihkó:n, ihkó:n wa:n kitki Ke:mah. Kwi:ka Wa:n yo:n tak a:it ka:ni yo:n kwi:ka yo:n .... Mati ka:n yo:n ka:ni kitki pero nochipa se: kitilia, nochipa ihkó:n ki:xkeptiw, ki:xkeptiw, ihkó:n kwi:ka. Ke:mah. Wa:n 'ka:wati wa:n sepa se: 'kwiti. Ke:mah, yehwa kichihchi:wah, kololowah, kololowah pero kitope:wtiowih, ke:masá: mopale:wiah o:me:n. Mm, sepa .... I:ksá: ke o:me:n kitope:wtiowih ihkó:n. O:men kitope:wtiowih wa:n i:ka:nnehnemih, kitope:wtiowih. Iwki *mero**, ehe. Ke:mah wa:n onkakeh tein tsikitsitsi:n yehwa:n, no: onkakeh tsikitsitsi:n ata. No: onkakeh tsikitsitsi:n, tak tein moskaltiah ok tak. Ka:sá: se: kinina:m.... A: ta: i:pa iwki, i:pa seki:n wehwei semi, i:pa seki wehwei:n i:pa. I:pa no, seki:n. Ke:mah, i:pa wehwei:n sah mochi:wah wa:n seki: i:pa tsikitsitsi:n. Ke:mah, ke:masá: se: kinina:miki ne: ohti kitope:wtiowih yo:n pané toni, pané: *canica** kitope:wtiowih pero yo:n kwitat. Kololohtiowih, ompa tahne:nelowah, mochi:wa se:ololtik. Tsikitsi:n, ke:mah. Ke:mah, kwi:kah wa:n se: *viaje** se: .... Pero yo:n kololowa nochi komo ke, yo:n kaba:yohkwitat sah. Tein kahsik, tein kahsik wa:n Yehwa tein wa:n tein kahsis kwitat. Wa:n de ke:meh i:n tehwa:n, timokalawiah, no: kololo:tih ne:, ne: ohti t'chi:wtiki:sah kololowah n' okwilimeh wa:n kinelowah iwa:n ta:l wa:n kichi:wah ohololtik wa:n kwi:kah ya. Kwi:kah ya. Yo:n n' mati, tak ox kikwa:tih, ke:ní:w yo:n pero .... Mati yo:n ke:yeh kiwi:kah pero kitkih Kwi:kah. Ke:mah ka:watih, mati ka:ni yo:ni kwi:kah. kwi:kah. Ke:mah. Nochi a sah yo:n n' okwilimeh onkakeh, kiwi:kah nochi yehwa sah yo:n, kololohtinemih. Ke:mah. Ke:mah, yehwa sah yo:nkeh. Yo:n a:mo se: kimati ka:n yo:n tayo:litiah, ka:ni n' tapachowah, ke:ní:w yo:n, a:mo ke:man se: kita. A:mo ke:man. Ka:n ke:man se: kita. A:mo ke:man se: kinita *porque** yo:n a:mo se: kinita ka:ni. Se: kinita nochipa ke:meh i:n wehwei a *o** tsikitsitsi:n se: kitas, mm, kitope:wtiw a kwitat. Ke:mah, kanah. Se: kimati ke kwitaololowa:ni *cuando** se: kina:mikiti a kitope:wtiowih ya yo:n, yehwa yo:n se: kimati, pero .... Pero ka:mpa inemia, koma:mo, koma:mo teh kichi:wa a:mo se: kita yo:n, a:mo, a:mo se: kimati ton chi:wkeh. Mm, ihkó:n. Ke:mah, ka:n se: ki:xmati. A:mo se: ki:xmati. Mm. Ke:mah. Yehwa sah pos yo:n tiki:xmatiliah, yehwa sah, yehwa sah, mm. Yehwa sah yo:n tiki:xmattokeh n'okwilin. Ke:mah. Ne: neh, neh nimono:tsa Niernesto Vázquez. Nehwa niMiguel Gorostiza, San Miguel Tzinacapan. De San Miguel Tzinacapan, *bueno**.