<?xml version="1.0" encoding="ISO-8859-1"?>
<!DOCTYPE Trans SYSTEM "trans-14.dtd">
<Trans scribe="Eleuterio" audio_filename="Xaltp_Narra_MFC307_Kihlia-iixwiiw_keeniiw-nemis-keeman-weeias_2009-09-25-i" version="4" version_date="141126">
<Speakers>
<Speaker id="spk1" name="María Ocotlán Fermín Cabrera" check="no" dialect="native" accent="" scope="local"/>
</Speakers>
<Episode>
<Section type="report" startTime="0" endTime="928.865">
<Turn startTime="0" endTime="928.865" speaker="spk1">
<Sync time="0"/>
Pos komo ke:meh eskia teh *tinon...**, tino..., tinoxwi:w,
<Sync time="6.518"/>
*bueno**, nikiskaltih mo:pá:n, nikwe:iltih mo:pá:n,
<Sync time="11.353"/>
nikta..., nik..., nikmakaya *nopecho**,
<Sync time="14.581"/>
a:mo nikmakak *leche** ke:meh a:xka:n,
<Sync time="17.519"/>
neh n'makak *nosangre, sangre de pecho**,
<Sync time="21.104"/>
nikiskaltih, weyak mo:pá:n, kite:moh *ipareja**,
<Sync time="24.711"/>
wa:n timoskaltih a:xka:n tehwa, timoskaltih ya.
<Sync time="28.483"/>
A:xka:n teh a:mo..., ihkó:n ke:meh moskaltih mo:pá:n, nikiskaltih,
<Sync time="32.814"/>
mah a:mo, a:mo xikwi se: *maña**,
<Sync time="36.399"/>
¿ke:yeh a:mo xikwi se: *maña**? *Porque** a:mo xitachteki,
<Sync time="41.323"/>
a:mo xmokwi:li teihsá:,
<Sync time="43.734"/>
a:mo xmokwi:li se: totolin, se: pio, se: *ver**,
<Sync time="47.497"/>
*o** xiow de yowak xkwiti se: kwa:koweh, xkichtekiti se: *caballo**,
<Sync time="51.493"/>
teh, teh *que** tiwe:i a, xite:tekitili,
<Sync time="56.931"/>
komo a:mo tikpia ka:n ttekitis pos okseko xtekiti.
<Sync time="61.364"/>
A:ksá: x'tahtani se: mo..., *moprójimo**,
<Sync time="65.025"/>
xa: t'pia tekit,
<Sync time="67.695"/>
nimitspale:wi:skia, *porque** a:mo n'pia toni nikmahse:was.
<Sync time="71.726"/>
A:, *bueno**, nimitsmaka
<Sync time="74.449"/>
*o bien** nimitsmaka *hasta** tao:ltsí:n, ta: t'neki nimitsmaka n' tao:l,
<Sync time="79.784"/>
wa:n ika xne:chpale:wi. Pos *bueno**.
<Sync time="83.4"/>
Nimitspale:wi:s, 'ne:chmaka n' tao:l,
<Sync time="86.168"/>
ta:ká:n t'pia etsí:n, 'ne:chmaka n' etsí:n wa:n
<Sync time="89.137"/>
ika nimitspale:wi:ti. Nimitspale:wi:ti a:man, nimitspale:wi:ti mo:sta tikilwi:s.
<Sync time="94.552"/>
*Bueno**, nimitspale:wi:ti a:man wa:n nimitspale:wi:s, ma:s nochi *semana** nimitspale:wi:s,
<Sync time="99.842"/>
*siquiera** a:mo ximomachti *que** xtachteki.
<Sync time="103.325"/>
A:mo xikwi *mal..., maltalna:miki:lis**.
<Sync time="106.798"/>
*Porque** komo tikwik *maltalna:miki:lis**,
<Sync time="109.432"/>
mo:sta, wi:pta ne:..., a: pos timohka:etos, sa ttakaktos.
<Sync time="114.187"/>
xa: wi:tsa ne: *judicial**, xa: wi:tsa *policía**, xa: wi:tsa se: *gente**,
<Sync time="121.165"/>
xa: mitsmahmowti:kih, xa: mitskwikih. Mah a:mo yo:ni n' chi:wi, mah chi:wi *que** ximotekipano kwaltsi:n.
<Sync time="127.786"/>
Mah chi:wi *que ximoservi:ro** kwaltsi:n.
<Sync time="131.326"/>
Mo:sta, wi:pta tikahsis *moseñora**,
<Sync time="133.849"/>
a: pos yehwa i:n, ihkwí:n, ihkwí:n ne:chilwih *noabuelita**,
<Sync time="137.456"/>
ihkwí:n ne:chtapowih *noabuelita**,
<Sync time="139.599"/>
¿Toni mitsilwih *moabuelita, semi tikwelkakik? Ke:mah, nikwelkakik. ¿Ton mitsilwih?
<Sync time="145.648"/>
Pos ne:chilih *que** mah a:mo nitachteki, ne:chilih *que** mah a:mo nikchi:wa *cosas**,
<Sync time="151.496"/>
*que** mah a:mo n'maga se: nokni:w *a lo tonto**,
<Sync time="154.755"/>
*que** mah a:mo n'tawe:lita se: nokni:w *a lo tonto**, *que** mah nik..., wa:n ta:ká:n nikwala:ni pero mah n'ye:kilwi ton..., ton ika nikwala:ni, ton ika ne:chkwala:ntia,
<Sync time="164.23"/>
mah nikilwi, ¿ke:yeh nimitskwala:ntia *o** ke:yeh tne:chkwala:ntia *o** yehwa i:n tne:chchi:wilih.
<Sync time="169.67"/>
¿*O** tehwa tne:chkwi:lih yehwa i:n? Ke:mah, nehwa. ¿Wa:n ke:yeh tne:chkwi:lia?
<Sync time="175.509"/>
Pos no: nikwelitak.
<Sync time="177.563"/>
Mah mo..., xne:chtahtania:ni, a:mo ti..., a:mo..., nimitsma:ki:skia wa:n nimitsakaskia.
<Sync time="182.375"/>
Ta: ne: *noseñora** no: owih n' kiskaltih komo se: pio, komo se: to:tolin.
<Sync time="186.661"/>
*o** se: itskwintsí:n, *a veces** se: itskwintsí:n moma..., ompa momatiti,
<Sync time="191.416"/>
wa:ltoka notskwin, x'ma: kwowit. Pero a:mo yo:n mah se: kima: kwowit,
<Sync time="196.139"/>
itskwintsí:n, nikili:s, meh,
<Sync time="199.13"/>
*órale**, xikwa n' taxkaltsí:n wa:n xkitati mote:ko,
<Sync time="202.345"/>
*porque** se: itskwintsí:n ke:meh eskia se: tokni:w,
<Sync time="205.26"/>
tikma:kia se: taxkaltsí:n, *órale, ora** mote:ko, mote:ko,
<Sync time="209.412"/>
'kwi:ka, x'kwi:ka, 'kahsiti mote:ko. Pos no: yowi a n' itskwintsí:n, pos tiktamakak ya.
<Sync time="215.966"/>
Mote:ko, mote:ko, mote:ko, ¿ke:yeh? *Porque** kkaktok *que** tiktasohta nejó:n itskwintsí:n.
<Sync time="221.917"/>
*O** tikwi:ka ya n' teh,
<Sync time="224.386"/>
titamahse:wak, komo *señora** tikte:moh ya, pos *órale**,
<Sync time="228.417"/>
a:man neh niow ya ntekititi wa:n 
<Sync time="231.319"/>
teh xieto, xkinita n' kone:meh,
<Sync time="233.328"/>
a:mo kanah xiow, 'kinita n' kone:meh, xikintapa:ki, xkintahtsomi *o**...
<Sync time="239.123"/>
*Porque** ne: ke:man semi tima:tahtsomayah.
<Sync time="241.77"/>
'Kina:lti wa:n neh nimose:wi:t..., ne: niow ntekititi, a:mo nmose:wi:ti, ntekititi.
<Sync time="247.217"/>
*Bueno** xtekititi, xtekititi, a:mo teh ximolwihto, xiow n' teh.
<Sync time="251.137"/>
Teh tiow titekititi, tiehko,
<Sync time="254.7"/>
niwalah ya. *Bueno**. ¿Tikpia *cafecito**?
<Sync time="257.571"/>
Ke:mah. A:, *bueno**, 'ne:chtayo:koli se: *pocillo**,
<Sync time="260.575"/>
nitai:ti *porque**
<Sync time="262.607"/>
nia:miki *o** nimaya:na *o** a:mo poliwis ke:ní:w, nisiowik,
<Sync time="267.353"/>
nimose:wia tepitsi:n.
<Sync time="269.71"/>
*Mientras que** kita:liah, komo mitsta:liliah n' taxkaltsí:n pos timose:wia wa:n tik...,
<Sync time="274.822"/>
mitsili:s, ekintsi:n etok a n' taxkaltsí:n, xkwa:ki a. *Bueno**.
<Sync time="278.742"/>
Komo tima:tan ya n' teh no: xtakwa ya.
<Sync time="281.278"/>
Mah ttakwa:..., tak mah ttakwa:ka:n ya, mah tse:pantakwa:ka:n, pos no: ntakwa:ti a neh komohkó:n. 
<Sync time="286.716"/>
Nase:pantamahse:wah iwa:n *moseñora**, a:mo teh tawe:l.
<Sync time="291.752"/>
Namose:wiah ya, pos mo:stika sepa tike:wa kwalka:n.
<Sync time="295.337"/>
Mo:s[tika] sepa, sepa tik..., tikoli:nia mah me:wa ya, mah mi...,
<Sync time="298.944"/>
*mitsservi:ro** ya *mocafecito**, motaxkaltsi:n,
<Sync time="302.583"/>
ke:meh seki tikmatih tiktapi:kiah n' to..., topili *o** t'tapi:kiah *toseñor**,
<Sync time="309.204"/>
mah kwi:ka n' itaxkaltsi:n ka:mpa tekititi, ta:ká:n kele:wia pos ompa kita..., ki...,
<Sync time="315.289"/>
kikwa sake:ra o:me, e:yi wa:n sepa tio:tak wa:lahtok.
<Sync time="319.298"/>
kwi:ka se: *medio litro de** ikahfe:ntsi:n,
<Sync time="322.369"/>
*o medio litro de iatolito**,
<Sync time="325.182"/>
ompa momaka tepitsi:n wa:n takwa.
<Sync time="327.941"/>
Yetok no: *contento** ya ompa, *hasta** teh no: tietos *ticontento** ya *porque** ttai:k a *mocafecito**, tikwah o:me, e:yi *taquito**, ika yo:n
<Sync time="335.945"/>
o:me, e:yi *taquito** pos tietok a *ticontento**, ttame:wa ya, titekiti a wa:n
<Sync time="341.503"/>
*al ratito**, pos tikilwi:s *señora**, a:man chika:wak a n' tosintsi:n. ¿A: chika:wak ya? Chika:wak a.
<Sync time="347.642"/>
A:man, kostiak a ne:n no: n' tikiliah n' tehwa:n to:tomoch,
<Sync time="352.544"/>
a:, *bueno**, pos komo kostiak a, ¿ox ka:n kwaltias tikwa:skiah ya? Ke:mah, komo t'neki tiko:n..., nikwa:lkwis.
<Sync time="358.249"/>
'Wa:lkwis *hija** wa:n tiko:yas wa:n tikwa:skeh.
<Sync time="361.307"/>
Yehwa yo:ni m' pano:lis.
<Sync time="363.606"/>
A:, *bueno**. Tiehko, nikwa:lkwik a, xko:ya, wa:n tik..., tikawa:nti:s wa:n tikwa:skeh okyowa.
<Sync time="370.682"/>
*o** tikwa:skeh *al ratito. Bueno**.
<Sync time="373.74"/>
Ttikoketsa ya n' teh, komo neh ntikoketsa ya wa:n
<Sync time="377.959"/>
nikpa:ka wa:n niknawatia ya n..., *a ver** a:koni ne:n
<Sync time="382.023"/>
kichi:wati, 'ne:chpale:wi, *o** xne:chkwi:li:ti *o** a:m..., po..., poliwis ke:ní:w.
<Sync time="387.795"/>
*Antes**, komo kawa:ni a,
<Sync time="390.809"/>
wa:n titama:pa:kah ya tikihtowah 
<Sync time="393.97"/>
*carrera** tik..., tikmetawiah,
<Sync time="397.131"/>
a:mo timotalowah..., ihkwintsi:n nextamaltsí:n wa:n timotalowah *máquina**,
<Sync time="401.564"/>
*antes** a:mo ne: tiketsa moa:chi:wi:l, ne: ttikoketsa moemo:l, ne: ttikoketsa mo..., tanakastan tiketsa mokahfe:n,
<Sync time="409.6"/>
*carrera** tikwe:chowa se: *bolita**, t'paya:ntiwetsi wa:n *mientras que** molo:ni mokahfe:n.
<Sync time="415.372"/>
Molo:ni mok..., moemo:l,
<Sync time="418.073"/>
para t'tapi:ki:ti n' ta:kat, ya:ti a.
<Sync time="420.819"/>
Tikalaxowa ya se: *bolita** kwaltsi:n, kwaltsi:n tikana:wka:pano:ltia
<Sync time="426.056"/>
ika ohka, ika e:xpa taxkal a.
<Sync time="429.15"/>
¿Ke:yeh? *Porque** tikan..., tikpano:ltia pitsa:wak tikihtowah.
<Sync time="433.248"/>
Yo:n pitsa:wak *como que** tikihtowah timoma:chika:wah.
<Sync time="436.373"/>
Yehwa:n kilia:yah n' *antes** pitsa:wak xikpano:lti motix,
<Sync time="440.994"/>
wa:n titakmahse:was kwahkwali taxkal.
<Sync time="444.869"/>
*Sea** tet..., *sea** kotoltik, *sea entero, pero** yema:nik.
<Sync time="450.427"/>
Yema:nik *porque** taalaxo:l.
<Sync time="453.641"/>
¿Ke:yeh yema:nik? *Porque** kwaltsi:n tiketsak n' nextamal.
<Sync time="457.748"/>
Wa:loksiti se: taxkaltsí:n se:..., tikihtowah pos oksih,
<Sync time="462.525"/>
se: taxkaltsí:n oksi, sepa se: t'ta:lia, pos no: *igual** n' oksi,
<Sync time="466.699"/>
t'tamaka ya mota:kaw. Tikilis, ton..., meh n' taxkal, oksik a, a:mo tikwala:ntos ne: t...,
<Sync time="471.948"/>
wehwei nimtstixi..., ma:ski wehwei pero mah pohposoktik.
<Sync time="475.466"/>
Ihkó:n ne: nikinawatia nopi:pilwa:n neh.
<Sync time="479.095"/>
Ma:ski we:i taxkal ihkó:n, pero mah ihkó:n motsonkwi.
<Sync time="482.845"/>
Mahsi *esponjadita** mochi:wa,
<Sync time="485.502"/>
mah poso:ni wa:n ke:mah tiktamaka ya ne: *moseñor**,
<Sync time="489.846"/>
Tikpi:kilia ika na:wi,
<Sync time="492.627"/>
i..., *con que sea chilito**, ika na:wi tiki:xtetewinowilia wa:n t'pi:kilia ika se: is..., *hojita**,
<Sync time="498.208"/>
tikta:lia n' *imorralko**, ompa tikpankechilia n' ia..., ia:tsi:n,
<Sync time="502.574"/>
mota:li:ki tikwa[kikwa] n' itaxkaltsi:n momaka n' ia:tsi:n,
<Sync time="506.346"/>
ke:mah sepa yowi nono.
<Sync time="508.712"/>
Mose:wia se: *cinco minutos, diez minutos**, sepa yowi kitati n' imi:lah,
<Sync time="513.199"/>
sepa tame:wa yeh, titame:wa nono, titame:wa nono, tikchi:wa nono.
<Sync time="517.574"/>
Tikita tiki:sato o:me pa:nti, e:yi pa:nti *o** na:wi pa:nti, *a ver**.
<Sync time="522.105"/>
A:, pos tayowa ya, ekintsi:n nia:ti a.
<Sync time="525.093"/>
ekintsi:n nia:ti a, ta:ká:n
<Sync time="527.852"/>
tikilpia se: *rollito de** kowit pos *órale**.
<Sync time="530.745"/>
Nikilpi:ti a nokowtsi:n, para okyowa ne:chtaokxitili:skeh.
<Sync time="535.491"/>
Tikilpia se: *rollito de** kowit, nikili:s ne: *señora**, nikwa:lkwik ke:ski kowtsí:n.
<Sync time="540.862"/>
*Bueno. Cuando** te:maka *tiempo hasta** tehwa:n no: tikihto:skiah pos nikwitiwetsiti kowit,
<Sync time="546.835"/>
*porque** mo:sta a:mo ke:manti nota:kaw, ompa i:n ya:ti.
<Sync time="550.183"/>
Ke:mah. A:mo ke:manti nota:kaw,
<Sync time="554.246"/>
*porque** yeh yowi tekititi,
<Sync time="556.514"/>
wa:n neh nietoti, sayoh nitapa:kas wa:n nopiliwa:n nikina:lti:s wa:n nopiliwa:n nikini:xa:wi, *a ver** toni,
<Sync time="563.068"/>
wa:n nikintamakas, ta:ká:n yowih *escuela**, ompa nikinchi:xtoti nopi:p..., nopi:piltsitsi:n
<Sync time="569.287"/>
wa:n impopá:n ehkoti maya:ntiwi:ts, neh yo:n n'nemilia.
<Sync time="575.461"/>
*Cuando** yowi *noseñor** tekititi wehka,
<Sync time="579.211"/>
nikchi:wa se: *bolita de, de** tixtsí:n
<Sync time="583.876"/>
wa:n kwaltsi:n nikpa:ta wa:n ke:man niki:xte:ka niki:xtilia n' iyo:lotsitsi:n, n' itsonteyotsi:n, moka:wa *lo único sem..., semillita**,
<Sync time="593.385"/>
wa:n ke:mah *nicolarowa** ya
<Sync time="596.618"/>
wa:n ne: n'tikoketsa mah molo:ni,
<Sync time="599.985"/>
wa:n de molo:ni ke:mah,
<Sync time="601.905"/>
kwaltsi:n, kwaltsi:n mah molo:ni, moka:wa ne:n
<Sync time="605.557"/>
tao:ltsí:n mahyá: *polvito** ya sah,
<Sync time="607.981"/>
nikte:ka ika se: *jarrita o** n'te:ka ika se: xi:kaltsí:n
<Sync time="611.686"/>
nikel..., niketsati ne: *artalito**,
<Sync time="614.722"/>
ompa mah se:wi. Nis..., a:mo nankima:tokah,
<Sync time="617.736"/>
i:n mah se:wi, tai:tehkoh.
<Sync time="620.964"/>
Ta:ká:n no: nantaih, xmote:kili:ka:n, xse:se:wi:ka:n,
<Sync time="624.169"/>
yo:n para ta:ke:walmeh, ehkotih, ma:ski o:me:n,
<Sync time="627.718"/>
*nomuchacho** wa:n no:kich..., *noseñortsi:n** sah,
<Sync time="631.044"/>
para n' t..., ne:pa niketsa *listo**.
<Sync time="633.768"/>
Ihkó:n neh. *Porque** mah ehko, *todavía** nikwala:ni ok,
<Sync time="640.522"/>
a:mo yo:n *modo** nikpia.
<Sync time="643.156"/>
*Porque** nikwala:ni ok,
<Sync time="645.88"/>
ehkok a. Nimaya:na. 'Mochia, xmochia, 'mochia, ka:n ya ntisi, ka:n nike:manti,
<Sync time="651.719"/>
neh no: n'pia chi:walis.
<Sync time="654.063"/>
A:mo yo:n se: kihtowa,
<Sync time="655.916"/>
wa:n a:mo yo:n t'nemilihtok. Teh t'nemilihtok *que** ehkoti wa:n x'tamaka *órale**, 'mose:wi a,
<Sync time="661.733"/>
teh *a..., al contrario** tikwiti n' isi..., ne:n tikihtowah n' ikpaltsí:n wa:n tikechilia mah mose:wi.
<Sync time="668.688"/>
Nika:n xmose:wi a. ¿Ttai:s *atolito o** ttai:s *cafecito**?
<Sync time="672.974"/>
Ntai:s *atolito**. A:, *bueno**, i:n yetok. Yetok n' *cafecito**, komo ttai:s yetok.
<Sync time="678.956"/>
Ke:mah, ntai:s no:, pero mah ntai ok n' *atolito porque** semi nxiwtatatok.
<Sync time="683.755"/>
A:, *bueno**. Xtai n' *atolito**, mitsyo:lse:wi:s.
<Sync time="687.662"/>
Yehwa yo:n se: kichi:wa wa:n yehwa yo:n ika timotekipanowa.
<Sync time="692.073"/>
Ma:ski s..., ihkó:n tietos,
<Sync time="695.278"/>
pero a:mo tikwala:ntos *porque** ehkok a,
<Sync time="698.247"/>
a:mo tikwala:nis, tiktawe:lna:nkili:s,
<Sync time="701.417"/>
*porque** onkak ihkó:n nikita. Wa:n nikita wa:n nikaki wa:n
<Sync time="707.033"/>
pané: ne:chmaka *lástima**, yahka tekitito, *todavía** nikahwatok ok.
<Sync time="711.921"/>
Ka:n nike:manti para nik..., nikchi:xtos ka taxkal.
<Sync time="715.85"/>
Entó:s pos ton ika ne:chka:wte:wa,
<Sync time="718.261"/>
entó:s pos ton ika nimoka:wa.
<Sync time="720.819"/>
A:mo ne:chka:wte:wa ika *viaje**,
<Sync time="723.297"/>
ta:ká:n nikwitiwetsiti nokow, nikwitiwetsiti se: *rollo**,
<Sync time="727.641"/>
wa:n i:pa niehkos,
<Sync time="730.355"/>
*o** taká:n
<Comment desc="algunas personas dirían &quot;ta:ká:n&quot;"/>
 a:paltik, timotapatili:s.
<Sync time="733.927"/>
I:n yetok motilmah. Se:, tahtasa:liwtok pero timak..., ximaki, tia:paltik.
<Sync time="740.458"/>
*Bueno**, nimaki:ti.
<Sync time="742.534"/>
*o** nimowahwa:tsati. A:mo, a:mo, ta: xmotapatili *porque** mitskokowa *mopulmonía**.
<Sync time="747.177"/>
Pos motapatilia ya, *moservi:rowa** ya.
<Sync time="751.574"/>
Ke:mah, nikili:s xtakwa ya, 'takwa ya wa:n xmose:wi a.
<Sync time="755.793"/>
Pos *mejor** nimose:wi:ti a tak.
<Sync time="758.65"/>
Ihko:ni yo:n se: panowa.
<Sync time="760.815"/>
A:mo tipanowa de..., *o** ne: ehko wa:n tikwala:ni ok todavía.
<Sync time="764.812"/>
a:mo t'neki t'tamakas. Mah a:mo yo:ni. Ehko wa:n x'tatekiwi.
<Sync time="769.87"/>
Tai:s *iatolito**, tai:s *icafecito o** kkwa:s itaxkaltsi:n,
<Sync time="773.754"/>
*o** komo tikpia *a ver** toni se: tapalo:ltsí:n pos
<Sync time="777.205"/>
'te:kili mah tamahse:wa ya. Takwa ya. A:man nimose:wi:ti a.
<Sync time="782.553"/>
Xiow, xiow xmote:kati a. ¿Toni mitspolowa? Ttakwah ya.
<Sync time="786.281"/>
Ihkó:n se: kinimpano:ltia n' ta:kat tein tekititi. Wa:n ma:ski nemiti:w sah,
<Sync time="792.567"/>
*pero 'trataro** mah takwa. *Porque** nemito sah pos mah a:mo takwa.
<Sync time="797.826"/>
A:mo, n' ta: takwa:s, ihkó:n nikilia nopilwa:n, ihkó:n nikilia nosiwa:mowa:n.
<Sync time="803.197"/>
Teh xka:wa mah nento, teh xtamaka.
<Sync time="806.626"/>
nió:n no: xkili ton kinkwito, nió:n no: xkili ti..., ka:n tiahka, teh xtamaka moko..., we:weh wa:n
<Sync time="812.331"/>
a:mo x'chi:wa *cuenta** n' tawe:l, tawe:l a:mo ke:man teh kite:wa:nti.
<Sync time="816.215"/>
Tawe:l a:mo ke:man teh kite:maka.
<Sync time="818.447"/>
'Takwa:ka:n ke:mah, *xmoservi:ro:ka:n**.
<Sync time="822.041"/>
Wa:n teh ta:kat xkwiti ne:..., *a ver** to t'palo:ti.
<Sync time="825.322"/>
Siwa:t a:mo kipia ton kipalo:s, yeh a:mo wel teh mote:molia.
<Sync time="829.385"/>
'kwiti tehwa, pero niman. Pero ka:n n'pia tomi:n.
<Sync time="833.706"/>
Ni..., ka:n t'pia tomi:n, ne: xa: tte:tekitilia, ta: nikitstok ttekititok.
<Sync time="838.104"/>
¿Pos toni n' tikchi:wa? N' ka:n nimitstahtanihtok *gasto** neh, n' ta: neh no: nikita ke:n *dios** ne:chpale:wia.
<Sync time="844.814"/>
*Al contrario**, i:ksá: ki:saki:w. Ma:h. *Hoy**. ¿Ka: t'pia se: tomat, ka: t'pia se: chi:l?
<Sync time="850.787"/>
¿Ka: t'pia tsiktsi:n istat? Ke:mah, yetok.
<Sync time="853.912"/>
'Maka nikili:s nosiwa:pil, 'maka mokni:w.
<Sync time="857.93"/>
'Maka n' tomat, 'maka n' *chilito**, 'maka ne:n istatsí:n.
<Sync time="861.948"/>
Nehwa neh, neh i:ksá: nehwa no: nikimaka. Ihkó:n para mo.., mah *momantenero:ka:n** se: ipilwa:n.
<Sync time="868.725"/>
Se: isiwa:mowa:n *o** se: ita:kapilwa:n *o** se: isiwa:pi:pilwa:n *o** se: i..., se: iixwi:wa:n.
<Sync time="876.618"/>
*Sólo de** yo:n *modo para** tietos kwali iwa:n mopilwa:n.
<Sync time="882.859"/>
Ompa tietos *mal**, pos no: x'nehneki n' ke:meh yehwa:n kichi:wtokeh seki.
<Sync time="887.569"/>
Pero a:mo, mah a:mo yo:n chi:wi, teh xieto kwali, xieto *ticontento**,
<Sync time="893.408"/>
a:mo wel tikinahwatos, nió:n wel tikinili:s, ¿pos ke:yeh n...,
<Sync time="897.136"/>
ke:yeh nanteltakwah *o** ke:yeh nanteltakowah *o** ke:yeh n' tikwito yehwa i:n. A:mo.
<Sync time="904.627"/>
Nopilwa:n nikita ehkoh i:ksá: motakowi:tih,
<Sync time="908.042"/>
*moservi:rowah**, pos mah kkwa:ka:n.
<Sync time="911.39"/>
kwali kikwah, neh ki..., ma:ski nikwa:skia pero de a:mo n'pia n' tomi:n,
<Sync time="915.475"/>
no: ma:s..., no: nikele:wihtok pero de a:mo n'pia ton ika nimokowili:s.
<Sync time="919.672"/>
Ke:mah, ihkó:n.
<Sync time="922.548"/>
Wa:n ihkó:n se: i..., panowa ya. Yehwa sah.
</Turn>
</Section>
</Episode>
</Trans>
