A:xka:n timonohno:tstokeh, timoahsikoh ne: 'neki xine:chili ox no: tiki:xmattok yo:n kwomekat kiliah temekat, ye:ktakwa:wak ata. Yehwa ox no: tiki:xmattok, ke..., Pos no: nik..., nikita ne:wí:n kowtah, ka:sá: ika ne:n yetok yo:n temekat neh nikilia. Mm. Ne:wí:n no: ka:sá: ika ne: onkak, yo:n no: se: ki..., kiteki wa:n ika se: kilpia teisá: ihkó:n, yo:n a:mo no: koto:ni. Takwa:wak, mm. Takwa:wak. Pero neh a:mo no: nikmati ox, ox we:lik ne:n i..., ixiwyo *o, o** xa: we:lik ikamohyo, a:mo nikmati oso ixo:chio a:mo niki:xmati, ke:masá:, pos no: nikita ke:masá: ne:wí:n ne:n chi:chi:ltik ixo:chio pero a:mo *más**, a:mo nikmati ke:maniá:n nehjó:n xo:chiowa. Ke:mah. Pero yo:n no: wehkapan ihkó:n mowi:wila:na. Tehko ahko itech kahbe:n oso itech se: okma panki:sa ata. Ihkó:n itech ka:sá: ika ne:n momahma:yo:tia ihkó:n, se: kitas ye:kwehka ne:n mowi:wila:ntok a wa:n yehwa yo:n neh a:mo nikmati ox, ox we:lik se:, se: kikwa oso xa:, xa: sayoh para chiktehmeh *o** yehwa yo:n a:mo, a:mo se: kimati, yo:n neh nik..., nik..., nikitak i:pa sayoh ke:meh yo:n komekat ne: a:mo kwaltia para kowtati:l. Kanah wa:n yo:n, wa:n yo:n a:mo miwila:na ke:meh te:sakamekat, yo:n, komo se: kitekisneki, ika se: axtos se:, itech kowit mowi:wihkoma, ihkó:n kiye:yewalohtik yo:n *hasta** panki:sa. Yo:n se: ki..., ihkó:n se: kitatekiwtia pero se: kitontiw itech komekat para se: kitatekiwti:s. A:mo mochi:wa ne: ... Ke:mah se: kitohtoma. Pisi:ltik ki:sa. Se:, se: kitohtoma wa:n se: ki:xtia ne:n komekat, ihkó:n, achi tehtetsi:ltik. Tehtetsi:ltik ke:meh ne:n ... Pero semi takwa:wak. Takwa:wak, takwa:wak pero no: cho:kiloh tepitsi:n, ista:k icho:kilo wa:n yo:n pos no: te:kwihkwi wa:n komo se: moi:xta:lilih no: ye:kte:kokoh. Mm, semi takwa:wak. Cho:kiloh, ista:k icho:kilo, ke:mah, yehwa yo:n. Te:kokoh. Te:kokoh ne:n se: i:xtololo wa:n pos yehwa yo:n neh nik..., no: niki:xmattok pero a:mo nikmati teh, xa: tikmatis ke:niwki i..., iteyo *o** kikwah chiktemeh oso xa:, xa: kwaltia para pahti oso xa: kikwah kowtahokwilimeh pero ... Te:kokoh no: pos yehwa yo:n no: ... Ne: pos, pos neh n' iteyo, a:mo ke:man nikita iteyo, nió:n ixo:chio a:mo n'chi:wa kwe:ntah pero neh nikitani ka:mpa onkak itech yo:n ko..., kowit, ke:meh yo:n kahbe:n oso itech okma. Komo se: kilpilih se: itsakka kwali se:, se: kilpia ika se: itsakka pero se: koto:na wa:n pero mah se: kitohtoma, komo se: kineki se: talpi:s ika tepitsi:n tein achi eti:k tama:mal ke:meh yo:n se: i..., itama:mal se: kilpia kwaltia pero nehjó:n yo:n neh..., tein tsikitsitsi:n, pitsaktsi:n, iwki taxi:kowa para se: kilpi:s se: itsakka ke:meh i:n se: mopanilpilia Taxi:kowa se: ki..., se: ki..., takwa:wak. Takwa:wak. Pero nehjó:n wa:n i..., ima:i, ehe:i ima:i kipia. Ehe:yi. Wa:n telma:xoxoktik semi wa:n ikowyo xoxoktik ikomekayo. Kemah, ika yo:n kiliah temakat *porque** teltakwa:wak. Nochi, nochi i..., ikowyo de itsi:ntan pe:wa, nochi ne:n xoxoktsi:n wa:n yo:n no: kihtowah no: kipia ikamohyo itsi:ntan. Xoxoktsi:n, soxoktsi:n. Ne: kipia ikamohyoh pero, pero semi pitsa:wak, ki..., pitsaktsi:n ikamohyo Nikitani *porque** ke:masá: se: kwiwita tsikitsi:n ikamohyo. Wa:n no: kipia semi a:skameh, tak kwe:liliah. Ta: itsi:ntan a:skayoh, ke:mah yehwa yo:ni. Seki. Askayoh. Wa:n pos yehwa yo:n nochi ne:n mowi:wila:na ahko wa:n pos yehwa yo:n kiliah ne:n komekat pero a:mo se: kimati ox yo:n ox we:lik ixiwyo, ta: pos no: taman. Ke:mah. Ke:mah, yo:n a:mo we:lik, i:pa xiwit sah yo:n, se:, i:pa se: kikwi ikomekayo ika se: talpia, komo se: ki..., kitateki:wti:sneki, komekat sah pero ixiwyotsi:n a:mo we:lik. I:pa xiwit sah. A:mo we:lik wa:n nió:n para teisá: se: kikwis, yo:n i:pa sayoh para mowi:wila:na wa:n yo:n tak ompa, ompa, ompa wa:ki a seki. A:mo we:lik, kanah. Para se: ... Ompa wa:ki a, ompa we:wehti, ompa wa:ki a Ompa wa:ki a, ma:xi:ni. Takwa:wak. Ke:mah, ompa wa:ki a, ma:xi:ni ompa wa:ki a yo:n komekatsi:n pero semi ... Para teisá: se: kilpi:s teltakwa:wtamach yo:n komekatsi:n wa:n a:mo tsohya:k ke:meh yo:n seki komekat, se: ki..., se: ki..., se: talpia, kwaltsi:n komekatsi:n semi. A:mo tsohya:k ke:meh okseki ne:n komekat, de yo:n seki no:, no: se: kikwi pero ke:masá: no:, no: taman. Ke:mah, a:ah. Ke:mah yo:n soyokilmekat tsohya:k ata. Mm, yo:n no: taman, no: tsohya:k *siempre**, a:mo, a:mo *igual** ke:meh ... Yo:n komekat, ke:mah no: timota..., wa:n ne: ko..., komekatsi:n a:mo tsohya:k. kwaltsi:n ika se: kilpia se: itsakka wa:n iwki se: kiwi:katinemi a:mo se:, a:mo teh, a:mo teh ke:manih yo:n. Sayoh cho:kiloh. Ke:mah, cho:kiloh pero ista:k icho:kilo wa:n ... Kanah, ka:n teh kichi:wa. Ista:k pero a:mo nik..., ke:masá: a:mo se: kimati ox xa: te:ahwayo:tih tak. A:mo teh kichi:wa. Ka:n teh, ka:n teh kichi:wa. Ke:mah pero .... Kihtowah seki:n xoko:k icho:kilo. Komo se: moi:xpiswilih ke:mah, te:kokoh. Mm, te:kokoh. Ke:mah, te:kokoh Ke:mah, yehwa sah yo:n ... Mm. Yo:n te:kokohtok se: o:me, e:yi to:nal yo:n. Yo:n kihtowah para ki:sa yo:n kita:liliah yo:n piltakwal. Yehwa ya, mm. Te:i:xta:liliah. Ke:mah, mm, mm. Entó:s kit *mismo** yehwa ixiwyotsi:n se: kikwi kit wa:n se: 'kwiti wa:n se: kite:nchia wa:n te:i:xta:liliah. Yehwa yo:n kit ne: para ki:sa nehjó:n cho:kil *porque** yo:n achi sasaltik. Mm, para ki:sa ya. Sasaltik kit no:. Sasaltik. Sasaltik. Ke:meskia mopepechowa itech se:, nika:n ka:mpa se: tachia. Ke:mah, ke:mah yehwa ika te:kokoh. Komo sepa te:i:xkwik yo:n a:mo, a:mo se: ye:ktachia ok. Te:i:xkokoh ya, te:kokoh. Te:kokoh. Te:kokoh, mm. Wa:n yehwa yo:n nochi ekintsi:n nika:n ti..., timahsih, tinentinemih pos tik.., tikitah ne:n ... Timotahtaniah ke:ní:w de yo:n komekat ox nochi, ox se: ki:xmati, ke:ní:w ke:niwki pos nochi ne:n, ekintsi:n nochi timomati:ltiah. Ke:mah, se: kimati, se: kimati a, para se: kimattos para toni se: kitatekiwtia yo:n komekatsi:n. Ke:meh yekintsi:n no: tik..., No: tikmattiwi:tseh xa: kachi tikmati ke:ní:w ox wehkapantia oso, oso i:pa iwki sah, ta:lpan, ne: a:mo semi wehkapantia. Yo:n a:mo. A:mo wehkapan mowila:na yo:n tsikitsi:n sah mochi:wa komekatsi:n wa:n ne: a:mo, a:mo mochi:wa *más** weh..., wehkapan, i:pa tsikitsi:n sah mochi:wa. Ma:ta:lpan achi. Ke:mah, ta:lpantsi:n sah mo..., motalia wa:n ompa, ompa moketsa ineketsiskalti:lis, ke:mah, ompa wa:ki a. Ke:mah tak, a:mo, i:pa ihkó:n eski yo:n komekat. Ke:mah, iwki yo:n, i:pa iwki sah, i:pa iwki sah. *Eso**, a:mo wehkapan se: kitila:na wa:n se: kiteki para se: ki..., se: talpia. Ke:mah, ta:lpantsi:n mota:lia, ke:mah. Neh niki..., nikitstok xa: kwaltiaskia nochi ika nochi ika no: se: tahtalpi:skia. kwaltias pero neli pero a:mo weyak ki:sa yo:n komekatsi:n, a:mo, a:mo weyak. Tsikitsitsi:n. Wa:n para se: kitekis, owih *porque** ke:meh yo:n kowit mo..., ki..., kihilpia, yo:n owik se: kitontok. Pos de kihilpia moneki mah se: kitektiw nehjó:n tsikitsitsi:n wa:n yo:n tehtetsi:ntik. Ke:mah. Ke:mah, tehtetsi:ltik. Tehtetsi:ltik yo:ni, a:mo, a:mo mehmela:wak porin ki..., kitsakwilia ne:n kowit ka:mpa, ka:mpa yetok yo:n kwowit, ompa motetsi:lohtiw. Tehtetsi:ltik, ka:n melaktsi:n, ke:mah i..., wa:n iwki momati ke:meh i..., ke:meh iwki moskaltia iwki momati. Ompa motetsi:lohtiw. Ke:mah. Ihko:ni yo:n. Pos no: iwki neh, yehwa sah no: nikmati ne:je:n ka:n teh tiktatekiwtiah *solamente** para se: talpi:s ika. Pos neh yehwa sah yo:n nikmati de yo:n ... Para ika se: tahtalpi:s sah wa:n pos nochi ne:n nika:n ti..., timomati:ltiah no: ke:ní:w ke:meh i:n kowtahnemi pos se: kitstinemi, ika se: kilpia se: i..., ihkó:n teisá: se: *icositas**, ke:mah, ke:masá: se: kilpia. Neh yeh..., yehwa sah yo:n ... Ke:mah. Kemah, yehwa yo:n, pos yehwa sah yo:n nimitstahtania wa:n neh niwa:le:w nika:n San Miguel Tzinacapan wa:n nimono:tsa niErnesto Vázquez. Mm, pos neh no: niwa:le:w ompa ne: xola:l de San Miguel Tzinacapan, nimono:tsa Anastacio Nicolás Damián. A:ah, a:ah.