Wa'ats ëxaaj nnëmatyä'äkwanypy yë toxt. Yë toxt, wa'ats yë 'yity (yë...,) yää'et Apä'äjttuujy. Ejtpts yë nayëte'n (yë...,) Yuk'akë'm, pë ka'aj jyawë tyimy'ity mä'ët yikxon tyimyxyuxy. (Wa'ats yë'ëj, este...,) tsëëy'äjtpts yë'ëj, ëy yë pu'uts yë xtajtsëyët, apu'uts ujk yë pu'uts mëti äknëjkijxy pëtsëmt, ëyts yë nayëte'n xtajtsëyët. Jëë'kxëp yë jëyujk yë'ëj, jëë'kxëpts yë tsyiip yë'ëj jëts (wa'ats yë...,) mëtsënää'yëpts yë ka'aj yë nayëte'ntë, pijxykya'atë, yë'ëts jë mëtsënääjyëyëp. Wa'aj yë ëy 'yettë mää nyëtsyäjoojt, mä'et 'yany, (mää wa'aj este...,) mää ujts ka'ap ëy may 'yettë, ku yë ujtspatki'py ka'ats yë ëy tsyëënëtë jajp. (Jëts....) Yë'ëyë ja'ayë nnëmatyakypy. (Wa'ats jë...,) wa'ats jë nxëëw Anatolio Martínez Jiménez. Yë wa'aj nnëmatyä'äkwanypy yë toxt, ëxyäm yë ujts mëti [...], pu'utstsëëy yë toxt wyä'äny. Nyëkwëkëë'ëmp jëts yë ntajpujënt yë nteky, (n'apuj...,) n'apujënt ku nay[ë]te'n n'apuujtsënt, jate'n yë tyuny. Jëts jatukpiky tyuny (ku nwa'ent...,) ku yë nnatyanëwojpa'ënt, ku n'uu'nk npääjtënt, tsejxkjëtypy yyëknatyanëepy'ë. Jate'n yë tyuny yë ujts. Jëts jatu'uk ku yë näxwii'nyët yääj 'yity mää majts'ääw, jaa may ja ujts 'yity, ku yë yää yë et, tum'ejtp ëy tii ujts, majts'ääw'et yääj. Jëts [...], Teodosia Jiménez Pacheco. Ejemplar 39002 famimlia Anacardiaceae, género Rhus, arbusto de dos metros y medio.