Yë wa'ats [ë]xaaj nnëmatyä'äkwanypy yë näxxooj. Tiij yë näxxoj wyä'äny ku yë tyuny? (Yë) yuu'n yë wyä'äny, ka'ap yë ë tii wya'äny; (yë) jä'äxy nay[ë]të'n [wyä'äny], yë'ë yë wyä'äny ja'ayë. Jëts nay[ë]të'n yë (wya'aj...) 'yawäjtë, ëy yë n(yëk)wo'm'äjtënt ëy yë nyëktuu'nënt, eemy yë'ëj, eemy yë näxxoj. Jate'n yë tyuny. Tëë jate'nyë yë..., ka'ap yë ëy ë tii wyä'äny, yë'ë yë ja'ayë wyä'äny. Ëjtsts nxëëw Tewdosia Jiménez Pacheco. Wa'ats [ë]xaaj nnëmatyä'äkwanypy yë näxxooj. Yë näxxoj, wa'aj (yë'ëj yë ujts..., wa'ax[ë]) yë 'yity mä'et (yë..., mää) 'yany, mä[ä]('ët) nyëyjya'ayë'et, ka'a tyimyxyuxy ka'a tyimy'any. Ka'ax[ë] yë nay[ë]te'n 'yity mää tyimy'apä'äjttuujy, mää yëkxon mëjk tyimy'any, ka'ax[ë] yë jaa 'yity; ja ejtp *përëj** naxypy jajp tyimyyaa'kmë ka'ax[ë] yë këjxp yyaaktë, muts[k]konëjaty tyäntë nay[ë]te'n ku jyäwë ka'a (ëy) [jë] nyëëj ëy tpäättë. Wa'ats yë jajp nukë awäjjanyaxy jajp 'yettë. Jëts mäts xyuxy jats nyëyjya'ayë 'yany, nyëj(wya'ats yë'ëj...,) mëj yyaaktë, nyëjtsyuj 'yawäjëtë. Wa'ats yë wyä'äntë yë näxxooj, (nyëwya'a yë'ëtë...) ëyts yë xyuu'n'ätt jëts nay[ë]të'n ëy yë wo'm xyëkwä'änt, ka'a yë tii'n ëy wyaxtë, eemy yë'ëpë 'yujts'ättë. Tuntëp Yë'ëj, jä'äxy yë nay[ë]te'n wyä'äntë. Yë 'yääy ka'a yë tii wyä'äny, nayë ka'ax[ë] yë (ëy 'yukwa'anëtë,) 'yääy [ëy]'yuk'ëyënyëtë; wojkëtëpts yë'ëj ku (nyëwa'ay) [nyëj]t(y)u'uy jëts yë tënë'ëk yë nyëminyëtë. Jate'nts yë'ëpë ujts jyättë. Yë'ëts ëxaaj nnëmatyakypy. Wa'ats jë nxëëw Anatolio Martínez Jiménez Ejemplar 39005, familia Fagaceae, género Quercus, árbol de aproximadamente 8 metros, estéril.