va2tsa'2la3 ta3ta3 va2tsa'2la3 ta3ta3 a3 ma1go:2 ma1tra1than1la2 tan3 la3fi:n32 nu2mu:3 a1kwa:n32 xtu2jya'2 xi3gi1 mu1dxu:n32 i2khan3la2 di3 tsi3nu'1vi:n32 xku:13 tsi3gi1 ta'3 ma1go:2 a1kwa:n32 tsi3 a1kwa:n32 xtu2jya'2 khwen1 ra3 xu1ku3 na2vi'2tha:32 a2vu:n32 i2xi2 ska2 ju:n2 du3kwi:n32 a2vu:n32 i2tsi3 na:32 tri2ga1 i2tsi3 ri3 i2tsi3 gwa2jwa'2 i2tha2 ra1bu1 tse'3ya:3 a'1khwen1 vi'2thi:n32 xu1ku3 tsu3kwi:n32 mbi:n13 di3 mi1khwa'1 xu1ku3 skwin3 ra3 na2ma2gu'2 nda'2kho2 i'2khu2 xku3 skwi:n32 *como** xi3 i'2phu2 a1kwa:n32 mi1ni1gun1 tia:3 a1kwa:n32 mi1ni1gun1 di3 mi2khwa'1 a1kwa:n32 mi1ni1gun1 ra3 di3 ma1ta1ga1vin'2 xa1xa:3 na2kwa:32 di3 mi1khu1 a2kwa:n32 mi1ni1gun1 xu3kwin3 i'2khu2 xu1ku3 tsu3kwi:n32 na'2khu2 ra2vu:n2 xu1ku3 gi'3ma2 ri3 mi1khwa'1 a1kwa:n32 tsi3 i'2thu:n32 ru1 a1kwa:n32 xtu2jya'2 ta3ta3 xka'3ni:2 ge'3do:2 kia2xu:21 xku:13 tsi3 a2kwa:n32 xtu2jya'2 ge1jyo2 ta'3 xa3ni:32 ta3ta3 xa3ni:32 **como tipo** xta:32 tsi3 xa3ni:32 ja2ñi:3 *tipo cafe** i'2tha:n3 jan3 a2jan3 xta:32 tsi3 ma2ña:21 va3va:32 nu2ma3 ri3 bwa2ni:2 na2xka2ma:2 ma3 *como** xi3 a1kwa:n32 tsi3 tha:n3 jan3 a1kwa:n32 *arriero** mbi2jwi:n12 i1ji:n12 ra3 i2kha:2 a2vu:n32 i2xi2 na:32 jra'1a:21 khwen1 ga2chu:n3 mba'2i:n2 tsu3kwi:n32 mba'2i:n2 a3 xu1ku3 nu2ni2 tse2ga2 ña2ju:n3 tsi3gi1 ra3 a3 xu1ku3 mi2tse2ge:n2 ña2ju:n3 tsi3gi1 ra3 a3 xu1ku3 ma3ji:n32 ra3 dia3jun2 di3 i2ni2 xu1ku3 tsi3gi1 go'3ya:3 ra3 *pues para** i2khu:n3 na1ngwa:32 *porque** xu1ku3 na1gu1mi:2 khu3ba3 ju:n3 di3 ma1gu1mi:2 tsi3gi1 mu'1than'1 nu2mu:3 ga2chu:n3 xwa2jin2 ga2chu:n3 gu'2va3 ga3chu:n3 gu'3than3 ra3 gwa:32 xi3 ga2chu:n3 gu'2va3 ra3 ma1jnga:32 ma1gu1mi:2 *fumigar** ma1 a1ga1mi:2 *envenenar** gu3ñu:13 xa1bu1 tsi3 gwa'3di:n2 *porque** xi3 a2da2 mi1khu:1 ra3 *a lo mejor** ma1ta1xi:21 i2xndu3 xto:32 a2da2 tsi3 le'3le:32 a2da2 tsi3 nda2yo'3 ma1rma'1an3 a1kwi:n12 ma'1ga2 ma2gwa2ti:n2 ga'3tha3 kha:2 ra3 *pero** xu1ku3 mbi:1 tsu3kwin3 tsu3kwin3 tsi3 tsi3yu:32 ma1ta1tu1vi:n2 *luego** ma1ta1tu1vi:n21 ra3 *luego** ma2gi'3ma2 ra2vu:n21 ra3 ma2gwa2tu:n2 xi3 ni2gwa2tu:n21 ra3 *como** ra1bu1 ri3ga3 ñu:2 ja'2ni:2 khu:n2 a a2jan'3 mba3jndi2 ru1 ri3ga3 i2ñu:2 ja'2ni:2 tsi3 a1kwa:n32 khwen1 nu2mu:2 ru'3khwi:n32 di3 ndo1ya:13 jan3la2 fo3te:n13 di3 xa'3ni2 di3 khu2mbri3gu3 ñu:2 ja'2ni:2 xku:13 skwin3 di3 ma2gwa2tu:n2 xu2vi'2 ra3 tse3ka2 xu2vi'2 gwa2tu2ma'2a:n32 ra3 mi1khwa1 a1kwa:n32 tsi3 a1kwa:n32 xtu2jya'2 ta:31 a1kwa:n32 mbi:1 ña2ju:n2 tsu3kwi:n32 a1kwa:n32 tsi3 a1kwa:n32 ma2ña:21 i'2tha:n3 jan3la3 *pero** cha2ki:n2 skwin3 ju:n3 *pero** na2ma2gu'2 i'2khu2 vri1ya2 khwen1 mbi:1 *ahora** a1kwa:n32 tsi3 i1mba1 ne:2 ra3 tsi'3phu3 *tanto** ga2khi:21 di3 va2ba'2 i'2phu2 a3 ri3ga3 mba3 mba3 a2jnga:32 xka'3tsa'2 nu2mu:2 xu1ku3 tsi3 a1kwa:n32 xtu2jya'2 ge1jyo2 ta3ta3 o1 na1ngwa3 ni2mba3 a2jnga:32 di3 ni2than2 xi'1ñu3 xi'1ña3la3 va2jyu:32 na1ngwa:32 ta3ta3 na1ngwa:32 ndo:13 ma3 tia:3 xu1ku3 tsi3 i'2thu:n32 re1 *ciempies** i'2tha:n3 jan3 ga2jña2 ga2jña2 mbi'2yu:2 tsu3kwi:n32 ndo:13 tsu3kwi:n32 tsi3 ri3ga3 a2jnga:32 xka'3tsa'2 nu2mu:2 *pero** na1ngwa3 ndi'2ya:3 i2khan3la3 *tiempo** ri3gi1 ri3 ri3 va2jyu:32 thi:n21 di3 xi3 ni'2khwa'2 xu1ku3 tsi3 thu:n21 ru1 ga2jña2 khwen1 ra3 ma1gi1xnu:2 ma1ge1go:2 gu3van'2 mi1gi:n2 *porque** tra'2vun3 xkwin3 ma'1ña:2 *trabar** xku:13 sko3 o1 ma'1ni2 xa:n13 ga'3ni2 xu1ku3 skwi:n32 di3 ni'2khwa'2 tsi3 i'2thu:n32 ru1 ga2jña2 khwen1 a'1khwen1 ra3 ma1ge1go:2 rga3yu:32 mba3 xa3lu3 la3fi:n32 gu3van'2 mi1gi:n1 xi3 ne2jngo:21 ni2ja3ñu:32 xu1ku3 skwin3 ri3 ni'2khwa'2 khwen1 ra3 ma1gi1xnu:2 na2ku:32 xku3 skwin3 ma1ta1ya:13 gwi3tha3 na2ku:32 ra3 gwi3tha3 xu'3khwin3 la2ka'2 la2ka'2 ga3jnu'3 gu3van'2 mi1gi:n1 rkwin3 ma1ra'3ña:2 ga2khi:21 di3 ma'1ña:2 i2ya'2 ra2vu:n2 xku3 skwin3 ri3 ma1to'1o:1 xta:32 mi3 ta3ta3 u2jun'3 ma3ja:n3 di3 nu3ma1la'2 ni2tri3gu2 mba3 la3fi:n32 ni'2dxu:n2 nu2mu:2 a1kwa:n32 xtu2jya'2 a3 ma1go:2 ma1ra1than'1 mbi'2ya:2 ga1jma:13 xwa2jña:2 xi3gi1 ta'3 ma1go:2 ta:31 i2khu:n3 mbi'2yu'2 Maximino Cano Escamilla xwa2jñu'2 ra3 sma3ji:n3 ta:31 nu3ma1la'2 ta3ta3 i2khu:n3 mbi'2yu'2 Gregorio Tiburcio Cano xta:3 na1mba1ñu:3 a1ngwin'1 ge1jyo2 ma1gi1xi1la'2 a2jnga:32 a2jnga:32 di3gi1 ma'1ga2la2 na:32 mba3 gu'2va3 ña2jun'2 ra3 ma1ta1nga:2 ma'1kha1la2 ma1ge1sngo:n3 i1jian1la3 tsi3 ga2chu:n3 na3 xwa2jin2 me'1pha:1 ge1jyo2 ru'3khwin3 ri3gu2 i2na:2 ma1ta1dxu:n2 u3:n1 xu'3khwin3 ta2ya:3 i2kha:n3 ra1bu1 tsi3 nda'2yo:2 fa:n'2 ru'3khwin3 ga3ta3ya:13 *porque** tia:3 ku3va3 i1jin'1 tsi3 tsi3ma1ñu:3 mu2than2 mbi'2ñu:3 xu1ku3 ri3 me'1pha:1 ra3 xte3lo:32 ni1ma1ñu:2 a2da2 *mas que** xi3 na'2tha3 a2da2 mbi'2yu:2 xu1ku3 ra3 i2kha:n3 ra3 tsi3ta3ni:13 *entender** i1mba1 fa:32 *pero** xa1bu1 tsi3 na'2ni2 ga2jma:21 mu3ju:n32 ra3 na'2ni2 ga2jma:21 mba'2a2 i2ni:2 a2jnga:32 ju3ma'1 ta3ta3 xu'3khwin3 ta3ta3